होमप्रक्रियाहरूको सूचीनाकको डिल हटाउने (ह्याम्प रिसेक्सन)

नाकको डिल हटाउने (ह्याम्प रिसेक्सन): डाउनटाइम

अलि भारी श्रेणी: नाकको सर्जरी अन्तिम अद्यावधिक: 2026-07-02
ह्याम्प रिसेक्सन (नाकको डिल सुधार्ने सर्जरी) भनेको छेउबाट हेर्दा नाकको रेखा पहाडजस्तो उठेको भाग "ह्याम्प" लाई हड्डी र कार्टिलेजसमेत छोट्याएर सम्म रेखामा मिलाउने सर्जरी हो। हड्डीमा काम गरिने भएकाले डाउनटाइम अलि ठूलो हुन्छ, सर्जरीपछि केही दिनदेखि १ हप्तासम्म गिप्सले स्थिर गरिन्छ, र सुन्निएको÷नीलडाम शान्त हुन झन्डै २ हप्ता लाग्ने अनुमान गरिन्छ। रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ, यहाँ सर्जरीको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको सामान्य क्रम, दैनिक जीवनका सीमाहरू खुल्ने समय, लुकाउने र रिकभरी छिटो बनाउने उपायहरू, र अन्य प्रक्रियासँगको अन्तरालसम्म समेटिएको छ। अन्तिम उपयुक्तता र दिनसंख्या भने चिकित्सकको जाँचपछि मात्र निर्णय गर्नुहोस्।
डाउनटाइम१–२ हप्ता
दुखाइमध्यम
मेकअपभोलिपल्टदेखि
बाहिर निस्कने / कामगिप्स निकालिने स…

डाउनटाइमको समग्र चित्र

गिप्स स्थिरीकरण करिब १ हप्ता। सुन्निने र नीलडाम १–२ हप्तामा कम देखिने हुन्छ, पूर्ण नतिजाका लागि ३–६ महिना अनुमानित छ।

डाउनटाइमको अनुमानित अवधि १–२ हप्ता (धेरै सुन्निने÷नीलडाम करिब १ हप्ता, स्थिरीकरण करिब ५–७ दिन)। व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ हो, र मानिसका अगाडि देखिन मिल्ने अवस्थामा फर्कन सामान्यतया गिप्स निकालिने सर्जरीपछि ५–७ दिन एउटा अनुमान हो। मास्क र चस्माले लुकाउन सकिने वातावरण भए, नीलडामको अवस्थाअनुसार केही दिनदेखि १ हप्तामा फर्कने व्यक्ति धेरै हुन्छन्, तर रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। लाग्ने गरेको मानिन्छ। सुन्निने र नीलडामको मात्रा शरीरको बनावट र प्रक्रियाको क्षेत्रअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम

सर्जरीकै दिन

सर्जरी सकिएपछि नाकमा गिप्स (स्थिरीकरण सामग्री) लगाइएको अवस्थामा घर फर्किनुहुन्छ। एनेस्थेसियाको असर हट्दा कमजोर दुखाइ वा दबाबको महसुस हुन सक्छ, तर दिइने औषधिले कम हुने प्रायः हुन्छ। नाक थुनिएको महसुस बढी हुन सक्छ र मुखबाट सास फेर्नुपर्ने हुन्छ। रगत बग्न नरोकियोस् भनेर आराम गर्दै टाउको माथि उठाएर बस्नुहोस्।

भोलिपल्टदेखि २ दिनसम्म

सुन्निने र नीलडाम उच्चतम बिन्दुनजिक पुग्ने समय हो। आँखामुनि र आँखाको भित्री कुना वरिपरि नीलडाम देखिन सक्छ। धेरै चिसो नपार्ने गरी हल्का सेकाइ गर्नुहोस्, र निहुरिने वा टाउको तल गर्ने गतिविधि कम गर्नुहोस्। दुखाइ बढी हुने बेला जबर्जस्ती नगरी आराम गर्नुहोस्।

३ दिनपछि

धेरै दुखाइ कम हुने समय हो। सुन्निएको अझै रहन्छ तर उच्चतम बिन्दु घट्न सुरु हुने प्रायः हुन्छ। नीलडामको रङ गाढा देखिन सक्छ। गिप्स भने लगाइरहनुहोस्।

१ हप्तापछि

गिप्स (स्थिरीकरण सामग्री) निकालिने र आवश्यक भए टाँका पनि निकालिने समय हो। स्थिरीकरण हटेपछि सहज महसुस हुन्छ, तर नाकको रेखामा अझै सुन्निपना रहन्छ र यो अन्तिम आकार होइन। नीलडाम पहेँलो हुँदै हल्का हुन्छ र कन्सिलरले लुकाउन सजिलो हुन्छ।

२ हप्तापछि

ठूलो सुन्निएको र नीलडाम कम देखिने हुन्छ र नजिकबाट हेर्दा पनि थाहा नपाइने व्यक्ति धेरै हुन्छन्। छेउबाट हेर्दाको नाकको रेखा सफा देखिन थाल्छ, तर सानो सुन्निपना अझै रहन्छ।

१ महिनापछि

दैनिक जीवनमा लगभग नटहल्ने अवस्थामा पुग्ने व्यक्ति धेरै हुन्छन्। नाकको रेखाको आकार स्थिर हुँदै जान्छ, तर सानो सुन्निपना वा कडापन रहन सक्छ।

३–६ महिना (पूर्ण नतिजा)

सुन्निपना पूर्ण रूपमा हट्दै छोट्याइएको हड्डीको रेखा स्थिर भई अन्तिम नतिजानजिक पुग्ने समय हो। नाकको टुप्पो÷रेखाको सुन्निपना पनि यही समयसम्ममा लगभग ठीक हुने प्रायः हुन्छ भनिन्छ। रिकभरीको गतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

बारले सुन्निने मात्राको अनुमान देखाउँछ (व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)।

देखिन सक्ने लक्षणहरू

लक्षणहुने सम्भावनादेखिने समयरहने अवधिटिप्पणी
सुन्निने (नाकको रेखा÷नाकको जरा)उच्चसर्जरीकै दिनदेखिधेरै सुन्निने करिब १ हप्ता, हल्का सुन्निएको भने १–३ महिनासम्म बिस्तारै कम हुँदै जान्छहड्डीमा काम गरिने भएकाले आँखा वरिपरिदेखि गालासम्म फैलिन सक्छ। कम हुने गति व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ
नीलडाम (आँखामुनि÷आँखाको भित्री कुना वरिपरि)मध्यमभोलिपल्टदेखि ३ दिनसम्मसामान्यतया १–२ हप्तामा पहेँलो हुँदै हल्का हुन्छहड्डी काट्ने मात्रा र शरीरको बनावटअनुसार देखिने तरिका फरक हुन्छ, कतिपयलाई त्यति देखिँदैन
नाक थुनिने÷सास फेर्न गाह्रो हुनेउच्चसर्जरीकै दिनदेखिभित्री सुन्निएको १–२ हप्तामा कम हुँदै सामान्यतया बिस्तारै सुध्रिन्छनाकभित्र स्थिरीकरण सामग्री वा गज राखिएको भए, त्यो निकालिनेसम्म रहन सक्छ
दुखाइ÷कमजोर असहजतामध्यमसर्जरीकै दिनदेखिधेरै दुखाइ केही दिन, असहजता वा तनाव भने २–४ हप्तासम्म रहन सक्छअधिकांश समयमा दिइने औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायराभित्र हुन्छ भनिन्छ। दुखाइ धेरै भए चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्
गिप्स (स्थिरीकरण सामग्री) लगाइनेउच्चसर्जरीकै दिनकरिब ५–७ दिनछोट्याइएको हड्डीको आकार स्थिर बनाउन लगाइन्छ। लगाइने अवधि प्रक्रियाअनुसार फरक हुन्छ
नाकको टुप्पो÷नाकको रेखामा सुन्निपना कमजोर हुनेमध्यमसर्जरीकै दिनदेखिकेही हप्तादेखि केही महिनासम्ममा बिस्तारै ठीक हुने प्रायः हुन्छअस्थायी सुन्निपना हो, धेरैजसो समयसँगै फर्किन्छ तर कहिलेकाहीँ लामो समय लाग्न सक्छ

कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)

विषयगर्न मिल्ने अनुमानित समयमुख्य कुरा
मेकअप (नाकबाहेक)भोलिपल्टदेखि (घाउ र गिप्स नछोई आँखा÷ओठ वरिपरि गर्न मिल्ने प्रायः)नाक वरिपरि र गिप्स वरिपरि नछुनुहोस्। निर्देशन चिकित्सा संस्थाअनुसार फरक हुन्छ
मेकअप (नाकको रेखा÷घाउमाथि)टाँका÷गिप्स निकालेपछि (सर्जरीपछि करिब ७ दिन) एउटा अनुमानघाउ शान्त भएपछि, कम जलन दिने सामानदेखि सुरु गर्नुहोस्
मुख धुनेगिप्स निकालेपछि (सर्जरीपछि करिब ७ दिन) एउटा अनुमान। त्यसअघि नाक नभिजाई अनुहार वरिपरि पुछ्ने मात्रगिप्स भिजे स्थिरीकरण खुकुलो हुन सक्ने भएकाले, लगाइरहेको बेला यसो नगर्नुहोस्
शावरभोलिपल्टदेखि (घाँटीमुनि। अनुहार÷नाक नभिजाई) सामान्यतयागिप्स नखुलेसम्म नाक वरिपरि नभिजाउनुहोस्
नुहाउने (गुनगुने पानीमा डुबेर)गिप्स निकालेपछि (सर्जरीपछि करिब ७ दिन) देखि बिस्तारै। धेरै बेर÷तातो पानी करिब २ हप्ता नगर्नु उपयुक्तरक्तसञ्चार बढेमा सुन्निने र नीलडाम लामो समय रहन सक्छ
मद्यपान१–२ हप्तापछि थोरैबाट सुरु गर्नु उपयुक्तरक्तप्रवाह बढेर सुन्निएको÷नीलडाम बिग्रन सक्ने भएकाले, केही समय कम राख्नुहोस्
व्यायाम (हल्का व्यायाम)२ हप्तापछि हल्कादेखि सुरु गर्नु उपयुक्तपसिना र रक्तसञ्चार बढ्दा सुन्निएको लामो समय रहन सक्छ
व्यायाम (कडा व्यायाम÷तौल उठाउने)३–४ हप्तापछि एउटा अनुमानजोड लगाउँदा वा झट्का लाग्दा रगत बग्न वा आकार बिग्रन सक्छ
सौना÷ग्यानबन्योकु (तातो ढुङ्गा स्नान)३–४ हप्तापछि एउटा अनुमानपसिना र उच्च तापले सुन्निएको बढाउन सक्छ
चस्मा÷सनग्लास (नाकको रेखामा राखिने खालको)४–६ हप्तापछि एउटा अनुमानछोट्याइएको हड्डी स्थिर नहुँदासम्म नाकको रेखामा दबाब नपार्नुहोस्। स्थिरीकरण भइरहेको बेला वा त्यसको ठीक पछि गालामा राख्ने उपाय वा कन्ट्याक्ट लेन्समा फेर्ने विचार गर्नुहोस्
कन्ट्याक्ट लेन्सभोलिपल्टदेखि (आँखामा समस्या नभए गर्न मिल्ने प्रायः)नीलडामले आँखा वरिपरि सुन्निएको भए जबर्जस्ती नगर्नुहोस्
घोप्टो सुत्ने÷छेउ फर्केर सुत्ने२ हप्तापछि एउटा अनुमान। त्यसअघि टाउको माथि उठाएर उत्तानो सुत्नुहोस्नाकमा दबाब पर्दा आकार बिग्रन वा सुन्निने कारण बन्न सक्छ
जोडले सिनान गर्ने÷हाच्छ्युँ गर्ने२ हप्तासम्म कम गर्नुहोस् (हाच्छ्युँ आउँदा मुख खोलेर छाड्नुहोस्)दबाब पर्दा रगत बग्न वा सुन्निने कारण बन्न सक्छ
लुकाउन सकिन्छ? अरूले थाहा पाउँछन्?: कठिनाइको स्तर ●●●○○ / सर्जरीपछि करिब १ हप्तासम्म गिप्स लगाइएको हुने भएकाले, मास्कले मुखदेखि नाकसम्म छोपेर र चस्मा÷सनग्लास वा अगाडिको कपालले ध्यान अन्तै लगेर कम देखिने बनाउन सकिन्छ। आँखामुनिको नीलडाम भने गिप्स निकालेपछि कन्सिलर (पहेँलो वा सुन्तला रङले पहिले सच्याएर त्यसमाथि छालाको रङ मिलाएर) ले लुकाउन सजिलो हुन्छ। सर्जरीपछि केही दिन घरमै बस्न मिल्ने भए झन् ढुक्क हुन्छ। लुकाउन सजिलो-गाह्रोमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे

दुखाइको अनुमानित स्तर: मध्यम. अन्तःशिरा एनेस्थेसिया (सुतेको बेला गरिने विधि) वा स्थानीय एनेस्थेसिया आदि हुन्छन्, प्रक्रिया र चिकित्सा संस्थाअनुसार फरक हुन्छ सर्जरीको समयमा एनेस्थेसियाको असरले दुखाइ नियन्त्रणमा रहन्छ। सर्जरीपछि केही दिनसम्म कमजोर दुखाइ वा दबाबको महसुस हुन सक्छ, तर दिइने दुखाइ निवारक औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायराभित्र हुने प्रायः हुन्छ भनिन्छ। हड्डीमा काम गरिने भएकाले नाक वरिपरि असहजता वा तनाव केही समय रहन सक्छ। दुखाइको महसुसमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू

जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)

चिन्ता लाग्ने लक्षण लामो समय रहे वा बढ्दै गए, आफैँ निर्णय नगरी प्रक्रिया गराएको चिकित्सा संस्थामा परामर्श लिनुहोस्।

अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन

विवाह वा फोटोसुट जस्तो कार्यक्रम भए, सुन्निपना पूरै हटोस् भनेर कम्तीमा १–२ महिनाअघि, सकेसम्म ३–६ महिनाअघि गराउनु ढुक्क हुन्छ। नतिजा स्थिर हुने गतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। सुधारसहितको पुनः सर्जरी, सुन्निएको शान्त भई आकार स्थिर हुने सर्जरीपछि ६ महिनापछिलाई सामान्य अनुमान मानिनु धेरै हुन्छ। तन्तुको अवस्थाअनुसार अझ बढी कुर्नुपर्ने पनि हुन्छ, समय चिकित्सकको निर्णयमा भर पर्छ।

संयोजन गरिने प्रक्रियासमय (टाइमिङ)राख्नुपर्ने अन्तरालकारण
नाकको टुप्पो÷पूरै नाकको सर्जरीउही दिन मिल्छउपयुक्त भए सर्जरीकै दिन गरिन्छउही सर्जरीमा सँगै गरिनु सामान्य हो, र डाउनटाइमलाई एकैपटक समेट्न सजिलो हुन्छ। उपयुक्तता चिकित्सकको निर्णयमा भर पर्छ।
हायलुरोनिक एसिड (नाकको रेखामा) इन्जेक्सनसिफारिस गरिँदैन३–६ महिनापछि नतिजा हेरेर निर्णय गर्नुहोस्हड्डी छोट्याएर रेखा मिलाउने सर्जरी र इन्जेक्सनले उचाइ थप्ने प्रक्रियाको उद्देश्य विपरीत हुन्छ, उही स्थानमा दुवै गर्दा आकारको मूल्याङ्कन गाह्रो हुन्छ। सर्जरीको नतिजा स्थिर भएपछि विचार गर्नु सामान्य हो।
बोटक्स÷हायलुरोनिक एसिड (नाकबाहेकको भागमा)अन्तराल चाहिन्छ२–४ हप्तापछि एउटा अनुमाननाकबाहेकको स्थान भए असर कम हुन्छ, तर सर्जरीको सुन्निएको र नीलडामसँग छुट्याउन गाह्रो हुने र इन्फेक्सन÷सुन्निएको जोखिम व्यवस्थापनको दृष्टिकोणले शान्त भएपछि गर्दा ढुक्क हुन्छ।
नाक वरिपरिको लेजर÷लाइट उपचारअन्तराल चाहिन्छ१–३ महिनापछि एउटा अनुमानघाउ निको हुँदै गर्दा ताप दिँदा रातोपन र पिग्मेन्टेसनको जोखिम हुन्छ। घाउ र सुन्निपना शान्त भएपछि गर्नु सामान्य हो।
थ्रेड लिफ्ट जस्ता अनुहारका अन्य प्रक्रियाहरूअन्तराल चाहिन्छकरिब १ महिना अन्तराल राख्नु उपयुक्तउही समयमा धेरै प्रक्रिया गर्दा सुन्निएको व्यवस्थापन र समस्या भएमा कारण पत्ता लगाउन गाह्रो हुन्छ। पहिले नाकको रिकभरीलाई प्राथमिकता दिनु ढुक्क हुन्छ।

कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने

उपयुक्त

  • छेउबाट हेर्दा नाकको रेखाको उठेको भाग (ह्याम्प) चिन्ता लागेका व्यक्ति
  • अगाडिभन्दा छेउको नाकको रेखा मिलाउन चाहने व्यक्ति
  • हायलुरोनिक एसिडले उचाइ थप्नुभन्दा, हड्डी र कार्टिलेज छोट्याउने विधिबाट सुधार गर्न चाहेर उपयुक्तताबारे चिकित्सकसँग परामर्श गर्न चाहने व्यक्ति
  • करिब १ हप्ताको डाउनटाइम र गिप्स स्थिरीकरण स्विकार्न सक्ने व्यक्ति

होसियारीपूर्वक विचार गर्नुहोस्

  • केही दिनभित्रै महत्त्वपूर्ण कार्यक्रम वा मान्छेसामु देखिनुपर्ने योजना भई डाउनटाइम मिलाउन गाह्रो भएका व्यक्ति
  • स्थिरीकरण, आराम, र जाँचका लागि समय निकाल्न गाह्रो भएका व्यक्ति
  • सजिलै रगत बग्ने वा घाउ निको हुन ढिलो हुने जस्ता पहिलेदेखिकै रोग भएका व्यक्ति (सर्जरीअघि चिकित्सकलाई अनिवार्य रूपमा जानकारी दिनुपर्छ)
  • नतिजामा अत्यधिक आशा राखी परिणामको ग्यारेन्टी खोज्ने व्यक्ति (असरमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)

धेरै सोधिने प्रश्नहरू

कहिलेदेखि वरिपरिका मानिसले थाहा नपाई हिँडडुल गर्न सकिन्छ?
गिप्स लगाइएको सर्जरीपछिको करिब १ हप्ता लुकाउन गाह्रो हुने भएकाले मास्क र चस्माले उपाय गर्नुहोस्। स्थिरीकरण हटेर नीलडाम हल्का हुने सर्जरीपछि करिब २ हप्तामा, नजिकबाट हेर्दा पनि थाहा नपाइने व्यक्ति धेरै हुन्छन्। आँखामुनिको नीलडाम कन्सिलरले छोप्न सकिन्छ। लुकाउन सजिलो-गाह्रोमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
काम कति दिन छोड्नुपर्ला?
डेस्क कामको हकमा, गिप्स निकालिने सर्जरीपछि ५–७ दिनलाई एउटा अनुमान मानेर फर्किने व्यक्ति धेरै हुन्छन्। मास्क र चस्माले लुकाउन सकिने वातावरण भए, नीलडामको अवस्थाअनुसार केही दिनमै फर्किने कुरा पनि विचार गर्न सकिन्छ। मान्छेसामु देखिने काम वा ग्राहक सेवा भए झन्डै २ हप्ता राख्नु ढुक्क हुन्छ। चाहिने आराम दिन व्यक्तिपिच्छे फरक हुने भएकाले, जाँचको बेला चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्।
दुखाइ धेरै हुन्छ?
सर्जरीको समयमा एनेस्थेसियाको असरले दुखाइ नियन्त्रणमा रहन्छ। सर्जरीपछि केही दिनसम्म कमजोर दुखाइ वा दबाबको महसुस हुन सक्छ, तर दिइने दुखाइ निवारकले नियन्त्रण गर्न सकिने दायराभित्र हुने प्रायः हुन्छ भनिन्छ। हड्डीमा काम गरिने भएकाले तनाव वा असहजता केही समय रहन सक्छ। महसुसमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
सुन्निने र नीलडाम छिटो हटाउने कुनै उपाय छ?
सर्जरीपछि केही दिन टाउको माथि उठाएर आराम गर्नु र बेलाबेला सेकाउनु मुख्य कुरा हो। मद्यपान, कडा व्यायाम, सौना, धेरै बेर नुहाउने जस्ता रक्तसञ्चार बढाउने कुरा कम गरी, नुन धेरै नखाई प्रोटिन र पानी राम्रोसँग लिएमा रिकभरीलाई सहयोग मिल्न सक्छ। तर कम हुने गति व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ, जबर्जस्ती नगर्नुहोस्।
गिप्स (स्थिरीकरण) कहिले निकालिन्छ? निकालेपछि तुरुन्तै पूर्ण आकार बन्छ?
स्थिरीकरण सामग्री सर्जरीपछि ५–७ दिनमा निकालिने प्रायः हुन्छ। निकालेको लगत्तै अझै सुन्निपना रहन्छ र त्यो अन्तिम आकार होइन। नाकको रेखाको आकार स्थिर हुन करिब १ महिना, र पूर्ण रूपमा स्थिर भई नतिजानजिक पुग्न ३–६ महिना अनुमान गरिनु सामान्य हो। रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
सोचेभन्दा फरक आकार बन्यो भने फेरि गराउन सकिन्छ?
दुवैतिर बराबर नहुने, खप्टिएको देखिने, वा सोचेभन्दा फरक नतिजा बन्ने कुरा हुन सक्छ। धेरैजसो सुधारका लागि फेरि सर्जरीबारे विचार गर्न सकिन्छ, तर हड्डी र कार्टिलेजमा काम गरिने सर्जरी भएकाले सुधार सर्जरीमा पनि केही डाउनटाइम र जोखिम हुन्छ। नतिजाबारे चाहना र चिन्ता सर्जरीअघि नै चिकित्सकसँग राम्रोसँग बुझाइदिनु महत्त्वपूर्ण छ।
चस्मा कहिलेदेखि लगाउन सकिन्छ?
नाकको रेखामा राखिने खालको चस्मा भने, छोट्याइएको हड्डी स्थिर हुने ४–६ हप्तालाई अनुमान मान्नुहोस्। स्थिरीकरणको बेला वा तुरुन्तै आवश्यक भए, गालामा राख्ने उपाय वा कन्ट्याक्ट लेन्समा फेर्ने विचार गर्नुहोस्। सुरु गर्ने समय चिकित्सकको निर्देशनअनुसार गर्नुहोस्।
मूल्यबाहेक पहिले नै के-के कुरा बुझ्नुपर्ला?
जाँच÷टाँका निकाल्ने तालिका, डाउनटाइमको बेला लुकाउन मिल्ने वातावरणको सुनिश्चितता, र विवाह वा फोटोसुट जस्ता घटनासँगको अन्तराल महत्त्वपूर्ण हुन्छ। साथै सर्जरीपछि कदाचित समस्या भएमा त्यसको सम्हाल्ने व्यवस्था र सुधारसम्बन्धी सर्तहरू पनि पहिले नै बुझी राख्दा ढुक्क हुन्छ।
यो लेख कस्मेटिक सर्जरी र सौन्दर्य छाला उपचारसम्बन्धी सामान्य ज्ञान, प्रत्येक औषधि तथा चिकित्सा उपकरणका आधिकारिक कागजात, र सरकारी निकाय तथा चिकित्सा संघहरूका सार्वजनिक जानकारीका आधारमा सम्पादकीय टोलीले तयार र अद्यावधिक गरेको हो। कुनै खास चिकित्सा संस्थाको विज्ञापन होइन। Editorial policy
यो लेख सामान्य जानकारी दिने उद्देश्यले लेखिएको हो; कुनै खास चिकित्सा संस्थाको विज्ञापन होइन। यहाँ लेखिएका कुराहरू सामान्य अनुमान मात्र हुन्, र प्रभाव तथा रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। अन्तिम निर्णयका लागि चिकित्सकको जाँच लिनुहोस्। यस साइटको जानकारी सामान्य जानकारी दिने उद्देश्यको हो; यसले निदान, उपचार वा चिकित्सकीय सल्लाहको स्थान लिँदैन। प्रक्रियाको उपयुक्तता, जोखिम, संयोजन र अन्तरालको अन्तिम निर्णय अनिवार्य रूपमा चिकित्सकको जाँचपछि मात्र गर्नुहोस्।