होमप्रक्रियाहरूको सूचीनाकको प्वालको किनारा मिलाउने सर्जरी

नाकको प्वालको किनारा मिलाउने सर्जरी: डाउनटाइम

मध्यम श्रेणी: नाकको सर्जरी अन्तिम अद्यावधिक: 2026-07-02
नाकको प्वालको किनारा मिलाउने सर्जरी भनेको नाकको प्वालको किनाराको उचाइ र आकार मिलाउने अपरेसन हो। "नाकको प्वाल धेरै देखिन्छ", "किनारा उठेको जस्तो देखिन्छ" भन्ने चिन्ता भएमा तल झार्ने दिशामा, र "किनारा तलतिर झरेको छ" भएमा माथि उठाउने दिशामा, छाला वा कार्टिलेजको ग्राफ्टिङ, धागोको प्रयोग आदि संयोजन गरेर गरिन्छ। अपरेसनपछि सुन्निने र नीलडाम देखिन्छ, तर देखिने अवधि सामान्यतया १–२ हप्ता अनुमानित छ। फिक्सेसन र टाँका हुन्छ कि हुँदैन, मेकअप र व्यायाम फेरि सुरु गर्न मिल्ने समयलाई क्रमैसँग मिलाएर, विचार गर्दा उपयोगी हुने जानकारी समेटिएको छ। महसुस र प्रगतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुने भएकाले अन्तिम निर्णय चिकित्सकसँग परामर्श गरेर लिनुहोस्।
डाउनटाइम१–२ हप्ता
दुखाइहल्का
मेकअपअर्को दिनदेखि
बाहिर निस्कने / कामडेस्क वर्क धेरैज…

डाउनटाइमको समग्र चित्र

सुन्निने र नीलडाम धेरै देखिने अवधि सामान्यतया १–२ हप्ता हो। घाउ मुख्यतया नाकभित्र हुने भएकाले मास्कले लुकाउन सजिलो प्रक्रिया हो।

डाउनटाइमको अनुमानित अवधि १–२ हप्ता (सुन्निएको धेरै हुने अवधि अपरेसनको २–३ दिनपछि उच्च हुन्छ)। नतिजा स्थिर हुनका लागि ३–६ महिना अनुमानित छ। हो, र मानिसका अगाडि देखिन मिल्ने अवस्थामा फर्कन सामान्यतया डेस्क वर्क धेरैजसो अर्को दिनदेखि केही दिनभित्र फेरि सुरु गर्ने गरिन्छ। फिक्सेसन र टेप रहेसम्म बाहिर निस्कन गाह्रो हुने भएकाले, ग्राहक सेवा वा मानिसका अगाडि आउनुपर्ने काम भए करिब १ हप्ता अनुमान गर्दा ढुक्क हुन्छ। प्रगतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। लाग्ने गरेको मानिन्छ। सुन्निने र नीलडामको मात्रा शरीरको बनावट र प्रक्रियाको क्षेत्रअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम

उही दिन

एनेस्थेसिया हट्दा हल्का दुखाइ वा तानिएको महसुस हुन सक्छ। नाकभित्र गज वा फिक्सेसन राखिएको हुन सक्छ, र नाक बन्द भएको महसुस वा थोरै रगत निस्कने कुरा देखिन सक्छ। आराम गरी घाउलाई अत्यधिक चिसो नबनाई सिकाउँदा धेरैजसोलाई आराम महसुस हुने गरेको मानिन्छ।

अर्को दिन

सुन्निने बढ्ने समय हो। नाकको छेउछाउ वा जरामा नीलडाम देखिन पनि सक्छ। तल हेर्ने चाल वा तल हेरेर गर्ने काम सुन्निएको बढाउन सक्ने भएकाले कम गर्नुहोस्।

२–३ दिनपछि

सुन्निएको उच्च हुने समय हो। दुखाइ बिस्तारै कम हुने व्यक्ति धेरै हुने गरेको मानिन्छ। फिक्सेसन वा टेप भए, यस अवधिमा फोहोर वा भिज्न नदिन ध्यान दिनुहोस्।

१ हप्तापछि

धेरै देखिने सुन्निएको कम हुन सुरु हुने समय हो। नाकभित्रको टाँका (नघुल्ने धागो भए) वा फिक्सेसन हटाउने काम यही बेला हुने प्रायः मानिन्छ। नीलडाम पहेँलो रङमा परिवर्तन हुँदै हराउने प्रवृत्ति हुन्छ।

२ हप्तापछि

दैनिक जीवनमा धेरैलाई सजिलै थाहा नहुने अवस्थामा पुग्ने समय हो। सानोतिनो सुन्निएको केही रहन सक्छ, तर मेकअपले सजिलै व्यवस्थापन गर्न सकिन्छ।

१ महिनापछि

देखिने सुन्निएको प्रायः शान्त हुने समय हो। आकार पनि मिल्दै जान्छ, तर सानोतिनो सुन्निएको वा कडापन अझै रहन सक्छ।

३–६ महिनापछि (नतिजा स्थिर हुने)

सुन्निएको र कडापन शान्त भई, घाउ पनि मिल्दै नतिजा स्थिर हुने समय हो। ग्राफ्टिङ गरिएको भए रङको फरक पनि कम-कम देखिने प्रवृत्ति हुन्छ। प्रगतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

बारले सुन्निने मात्राको अनुमान देखाउँछ (व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)।

देखिन सक्ने लक्षणहरू

लक्षणहुने सम्भावनादेखिने समयरहने अवधिटिप्पणी
सुन्निने (सुज्ने)उच्चउही दिन–अर्को दिनधेरै देखिने अवधि १–२ हप्ता, सानोतिनो सुन्निएको केही महिनासम्म बिस्तारै शान्त हुने प्रवृत्तिअपरेसनको २–३ दिनपछि उच्च हुने प्रवृत्ति हुन्छ। अपरेसनको दायरा र ग्राफ्टिङ भए/नभएअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
नीलडाम (कालो-निलो दाग)मध्यमअर्को दिन–३ दिनपछि१–२ हप्तासम्म पहेँलो रङमा परिवर्तन हुँदै हराउने प्रवृत्तिनाकको जरा वा नाकको छेउछाउमा देखिन सक्छ। नदेखिने व्यक्ति पनि हुन्छन्।
नाकमा दुखाइ र तानिएको महसुसमध्यमउही दिनकेही दिन–१ हप्तासम्मदिइने दुखाइ कम गर्ने औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायराभित्र हुने प्रायः मानिन्छ, तर महसुसमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
नाकभित्रको घाउ, पाप्रो, रस निस्कनेउच्चउही दिनकरिब १–२ हप्तानाकभित्र चिरेर टाँका लगाइने भएकाले हो। थोरै रगत निस्किएको जस्तो देखिन सक्छ।
ग्राफ्ट गरेको ठाउँको रङमा परिवर्तन (ग्राफ्टिङ गरिएको भए)मध्यम१–२ दिनपछिकेही दिन–केही हप्तामा प्राकृतिक रङमा फर्कने प्रवृत्तिछाला वा कार्टिलेज ग्राफ्ट गरेको भए, सुरुमा रातो-बैजनी वा निलो जस्तो रङ देखिन्छ, रगत सञ्चार फर्कँदै शान्त हुने प्रवृत्ति हुन्छ।
दायाँ-बायाँ फरक, नतिजा अझै स्थिर नभएको महसुसमध्यमअपरेसनपछि तुरुन्तै–केही हप्तासम्म३–६ महिनामा स्थिर हुने प्रवृत्तिसुन्निएको रहेसम्म आकार स्थिर हुन गाह्रो हुन्छ। अन्तिम मूल्याङ्कन केही महिनापछि अनुमानित छ।
नाक बन्द भएको महसुसमध्यमउही दिनकेही दिन–१–२ हप्तासम्मसुन्निएको र नाकभित्रको फिक्सेसन/पाप्रोका कारण अस्थायी रूपमा हुने मुख्य कारण मानिन्छ।

कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)

विषयगर्न मिल्ने अनुमानित समयमुख्य कुरा
मेकअप (आँखा वरिपरि, नाकबाहेक)अर्को दिनदेखिनाक र घाउलाई छोडेर, आँखा वरिपरिको मेकअप धेरैजसो चाँडै गर्न मिल्ने प्रायः हुन्छ।
नाक वरिपरिको मेकअप, कन्सिलरटाँका/फिक्सेसन हटाएपछि (करिब १–२ हप्तापछि)घाउ र फिक्सेसनलाई नछुने दायराबाट सुरु गर्नुहोस्। चिकित्सकको निर्देशन पालना गर्नुहोस्।
अनुहार धुनेअर्को दिनदेखि (घाउलाई छोडेर)फिक्सेसन वा टेप रहेसम्म त्यसलाई नभिजाई वरिपरि मात्र, नरम्रो नरगडी गर्नुहोस्।
नुहाउने (शावर)अर्को दिनदेखि (अनुहार नभिजाई)घाँटीमुनि अर्को दिनदेखि सम्भव हुने प्रायः हुन्छ। फिक्सेसन भएको ठाउँ नभिजाई ध्यान दिनुहोस्।
बाथटबमा नुहाउने / कपाल धुँदा अनुहार भिज्नेकरिब १ हप्तादेखिरगत सञ्चार बढ्दा सुन्निएको र रगत बग्ने लामो हुन सक्ने भएकाले, लामो समय नुहाउने काम अवस्था हेरेर गर्नुहोस्। फिक्सेसन भएको ठाउँ नभिजाई ध्यान दिनुहोस्।
मद्यपानकरिब १ हप्तादेखिसुन्निएको र नीलडाम बढाउन सक्ने भएकाले, धेरै सुन्निएको कम नभएसम्म कम गर्नुहोस्।
व्यायाम (हल्का व्यायाम)१–२ हप्तापछिदेखिरक्तचाप र रगत सञ्चार बढ्दा सुन्निएको फेरि बढ्न सक्छ। हल्का हिँडाइबाट सुरु गरी अवस्था हेर्नुहोस्।
कडा व्यायाम, तौल उठाउने३–४ हप्तापछिदेखिघाउ स्थिर भएपछि। पुनः सुरु गर्ने समय प्रगतिअनुसार चिकित्सकसँग बुझ्नुहोस्।
सौना, ग्यास्ट्रिक स्टोन बाथ (岩盤浴)३–४ हप्तापछिदेखिपसिना र रगत सञ्चार बढ्दा सुन्निएको र संक्रमणको जोखिममा असर पार्न सक्ने भएकाले, राम्ररी शान्त भएपछि गर्नुहोस्।
नाक जोडले सुम्क्ने वा छुने२–३ हप्तापछिदेखिआकार स्थिर नभएसम्म उत्तेजना नदिनुहोस्। हाच्छ्युँ आउँदा मुख खोलेर छोड्दा भार कम हुन्छ।
घोप्टो वा छेउतिर सुतेर नाकमा दबाब पर्ने१–२ हप्तापछिदेखिसुरुका केही दिन उत्तानो परेर टाउको अलि माथि राखी सुत्दा सुन्निएको कम हुने गरेको मानिन्छ।
चस्मा, मास्कले नाकमा दबाबफिक्सेसन र सुन्निएको अवस्थाअनुसारनाकमा पर्ने दबाबले आकारमा असर पार्न सक्ने भएकाले, कसरी छुन्छ भन्ने कुरा चिकित्सकसँग बुझ्नुहोस्।
धुम्रपानघाउ शान्त नभएसम्म (सकेसम्म अपरेसनअघि र पछि दुवैतिर)धुम्रपानले रगत सञ्चारमा बाधा पुर्‍याई, घाउ निको हुने र ग्राफ्ट गरेको भागको जीवितता (生着) मा असर पार्न सक्छ। कम गर्न सल्लाह दिइन्छ।
लुकाउन सकिन्छ? अरूले थाहा पाउँछन्?: कठिनाइको स्तर ●○○○○ / घाउ मुख्यतया नाकभित्र (नाकको प्वालको किनाराको भित्री भाग) मा हुने भएकाले, बाहिरबाट घाउ देख्न गाह्रो हुने प्रवृत्ति छ। सुन्निएको, नीलडाम, टेप वा फिक्सेसन मास्कले स्वाभाविक रूपमा लुकाउन सजिलो छ। नीलडाम आँखा नजिक देखिएमा कन्सिलरले व्यवस्थापन गर्न सजिलो मानिन्छ। लुकाउन सजिलो-गाह्रोमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे

दुखाइको अनुमानित स्तर: हल्का. लोकल एनेस्थेसिया मुख्य हो। इच्छा वा अपरेसनको दायराअनुसार, इन्ट्राभेनस एनेस्थेसिया (निदाएको जस्तो अवस्था) पनि साथसाथै प्रयोग गर्न सकिने हुन सक्छ। विस्तृत जानकारीका लागि चिकित्सकसँग बुझ्नुहोस्। अपरेसनको बेला एनेस्थेसियाले काम गरिरहेको हुनाले, धेरै दुखाइ महसुस नहुने मानिन्छ। अपरेसनपछि हल्का दुखाइ वा तानिएको महसुस केही दिन रहन सक्छ, तर दिइने दुखाइ कम गर्ने औषधिले व्यवस्थापन गर्न सकिने दायराभित्र प्रायः हुन्छ। नाकभित्रको घाउका कारण चिलाउने महसुस हुने व्यक्ति पनि हुन्छन्। दुखाइ महसुस गर्ने तरिकामा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।

छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू

जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)

चिन्ता लाग्ने लक्षण लामो समय रहे वा बढ्दै गए, आफैँ निर्णय नगरी प्रक्रिया गराएको चिकित्सा संस्थामा परामर्श लिनुहोस्।

अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन

विवाह वा फोटोसुट जस्तो महत्त्वपूर्ण दिन भए, कम्तीमा १ महिनाअघि, सकेसम्म २–३ महिनाअघि गराउँदा सुन्निएको र घाउ शान्त भएको अवस्थामा त्यो दिन भेट्न सजिलो हुन्छ। सुधार वा थप आवश्यक भएमा, सुन्निएको र घाउ पर्याप्त शान्त हुने ३–६ महिनापछि एउटा अनुमान मानिन्छ। अवस्थाअनुसार फरक हुने भएकाले चिकित्सकको निर्णय पालना गर्नुहोस्।

संयोजन गरिने प्रक्रियासमय (टाइमिङ)राख्नुपर्ने अन्तरालकारण
अन्य नाकको सर्जरी (नाकको टुप्पो मिलाउने सर्जरी, नाकको इम्प्लान्ट आदि)उही दिन मिल्छएकैसाथ गर्न मिल्ने प्रायः हुन्छपूरै नाकको सन्तुलन मिलाउनका लागि, उही अपरेसनमा सँगै गर्ने अवस्था सामान्य हो। दायरा फराकिलो हुँदा सुन्निएको पनि बढ्न सक्ने भएकाले चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्।
बोटक्स इन्जेक्सन (नाकको छेउ, ओठ वरिपरि जस्ता अनुहारका अन्य भाग)अन्तराल चाहिन्छसुन्निएको शान्त हुने २–४ हप्तापछि अनुमानितअपरेसनपछि तुरुन्तै सुन्निएको र नीलडामले मूल्याङ्कन गाह्रो हुने र घाउलाई उत्तेजना दिन नचाहिने भएकाले, शान्त भएपछि गर्नु सुरक्षित मानिन्छ।
हायलुरोनिक एसिड (फिलर) इन्जेक्सन (नाकबाहेकको भाग)अन्तराल चाहिन्छ२–४ हप्तापछि अनुमानितनाकको भागमा अपरेसनसँग बाझिने भएकाले नगरी, अन्य भागमा पनि सुन्निएको र संक्रमणको जोखिम विचार गरी अन्तराल राख्दा ढुक्क हुन्छ।
अनुहारको लेजर, प्रकाश उपचार (HIFU आदि)अन्तराल चाहिन्छघाउ शान्त हुने १ महिनापछि अनुमानितताप वा उत्तेजनाले घाउ निको हुने र सुन्निएकोमा असर पार्न सक्ने भएकाले, पूर्ण रूपमा रिकभर भएपछि गर्नुहोस्।
शरीरको लिपोसक्शन, अनुहारमा बोसो इन्जेक्सन जस्ता सर्जिकल प्रक्रियाअन्तराल चाहिन्छस्वास्थ्य र सुन्निएको रिकभरी हेरेर केही हप्ता वा बढीधेरै सर्जिकल प्रक्रिया एकपछि अर्को गर्दा शरीरमा भार बढ्ने भएकाले, रिकभरीको अवस्था हेरेर समय छुट्याउनु सामान्य हो।

कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने

उपयुक्त

  • नाकको प्वालको किनारा उठेको जस्तो देखिने, नाकको प्वाल धेरै देखिने कुरामा चिन्ता भएका व्यक्ति
  • नाकको छेउको किनारा अलि तल झार्न वा तल झरेको किनारा माथि उठाउन चाहने व्यक्ति
  • अन्य नाकको प्रक्रियासँग संयोजन गरेर समग्र सन्तुलन मिलाउन चाहने व्यक्ति
  • १–२ हप्ताको डाउनटाइम सुनिश्चित गर्न सक्ने र फिक्सेसन तथा चेकअपमा साथ दिन सक्ने व्यक्ति

होसियारीपूर्वक विचार गर्नुहोस्

  • पर्याप्त डाउनटाइम वा चेकअपको समय कुनै हालतमा सुनिश्चित गर्न नसक्ने व्यक्ति
  • नजिकैको महत्त्वपूर्ण कार्यक्रम (विवाह, फोटोसुट आदि) रहेको र समयको सीमितता भएका व्यक्ति
  • संक्रमणको जोखिम उच्च भएको वा नियन्त्रणमा नआएको स्वास्थ्य समस्या भएका व्यक्ति (पहिले नै परामर्श गर्नुहोस्)
  • पूर्ण दायाँ-बायाँ समानता जस्तो अत्यधिक पूर्णता खोज्ने व्यक्ति

धेरै सोधिने प्रश्नहरू

कहिलेदेखि वरिपरिका मानिसले थाहा नपाई हिँड्न मिल्छ?
धेरै देखिने सुन्निएको र नीलडाम कम भई, दैनिक जीवनमा सजिलै थाहा नहुने अवस्थामा पुग्न सामान्यतया २ हप्ता अनुमानित छ। घाउ मुख्यतया नाकभित्र हुने भएकाले मास्कले लुकाउन सजिलो हुनाले, सुरुदेखि नै बाहिर निस्कन सजिलो हुने प्रवृत्ति छ, तर फिक्सेसन र टेप भएको सुरुको करिब १ हप्ता मानिसका अगाडि नआउँदा ढुक्क हुन्छ। प्रगतिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
दुखाइ कस्तो हुन्छ?
अपरेसनको बेला एनेस्थेसियाले काम गरिरहेको हुनाले धेरै दुखाइ महसुस नहुने, र अपरेसनपछि हल्का दुखाइ वा तानिएको महसुस केही दिन रहने व्यक्ति धेरै मानिन्छ। दिइने दुखाइ कम गर्ने औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायरा सामान्य मानिन्छ, तर महसुसमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
सुन्निएको चाँडो कम गर्न के गर्नुपर्छ?
अपरेसनको २–३ दिन अत्यधिक चिसो नबनाई सिकाउने, टाउको माथि राखी आराम गर्ने, मद्यपान, लामो समय नुहाउने, कडा व्यायाम, सौना जस्ता रगत सञ्चार बढाउने काम कम गर्ने, नुन कम खाई निद्रा र पानी पर्याप्त लिनु आधारभूत मानिन्छ। फिक्सेसन र चेकअपको निर्देशन पालना गर्दा पनि रिकभरी सहज हुन सजिलो हुन्छ।
काम कति दिन बिदा लिनुपर्छ?
डेस्क वर्क भए अर्को दिनदेखि केही दिनभित्र फर्कने व्यक्ति पनि छन्, तर फिक्सेसन र टेप रहेसम्म मानिसका अगाडि आउन गाह्रो हुने भएकाले, ग्राहक सेवा जस्तो सामु आउनुपर्ने काम भए करिब १ हप्ता अनुमान गर्दा ढुक्क हुन्छ। सम्भव भए अपरेसनपछि तुरुन्तैका केही दिन बिदा मिलाउँदा भार कम हुन सजिलो हुन्छ।
फिक्सेसन वा टाँका हुन्छ?
अपरेसनको विवरणअनुसार फरक हुन्छ, तर ग्राफ्ट गरिएको भाग नचल्दिनका लागि नाकको प्वालमा करिब १ हप्ता गज वा धागोले फिक्सेसन गर्ने हुन सक्छ। नाकभित्रको टाँका, नघुल्ने धागो भए करिब १–२ हप्तामा हटाइने प्रायः हुन्छ। विवरण गरिने विधिअनुसार फरक हुने भएकाले अपरेसनअघि चिकित्सकसँग बुझ्नुहोस्।
सोचेको आकार नभएमा वा दायाँ-बायाँ फरक भएमा के हुन्छ?
दायाँ-बायाँ फरक, अनुमानभन्दा फरक नतिजा, ग्राफ्ट गरिएको भाग मिल्ने तरिकामा फरक हुने आदि हुन सक्छ। धेरैजसो केही महिनाको प्रगतिमा शान्त हुने प्रवृत्ति हुन्छ, तर आवश्यक भए सुधारबारे विचार गर्ने पनि हुन्छ। चिन्ता लाग्ने कुरा चाँडै चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्।
घाउको दाग रहन्छ?
घाउ मुख्यतया नाकभित्र (नाकको प्वालको किनाराको भित्री भाग) मा हुने भएकाले, बाहिरबाट देख्न गाह्रो हुने प्रवृत्ति छ। सुरुमा रातोपन र कडापन हुन्छ, तर ३–६ महिनामा मिल्दै जाने प्रायः मानिन्छ। घाउ रहने तरिकामा शरीरको बनावटअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
चेकअप वा दैनिक जीवनमा अरू के कुरामा ध्यान दिनुपर्छ?
डाउनटाइम वा चेकअप (टाँका/फिक्सेसन हटाउने, प्रगति जाँच) को समय सुनिश्चित गर्न सकिन्छ कि, फिक्सेसनको समयको दैनिक जीवनका सीमाहरूमा साथ दिन सकिन्छ कि भनेर पहिले नै जाँच गर्दा ढुक्क हुन्छ। धुम्रपानले घाउ निको हुनेमा असर पार्न सक्ने भएकाले, अपरेसनअघि र पछि कम गर्न सल्लाह दिइन्छ। चिन्ता लागेको कुरा नझिझकी चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्।
यो लेख कस्मेटिक सर्जरी र सौन्दर्य छाला उपचारसम्बन्धी सामान्य ज्ञान, प्रत्येक औषधि तथा चिकित्सा उपकरणका आधिकारिक कागजात, र सरकारी निकाय तथा चिकित्सा संघहरूका सार्वजनिक जानकारीका आधारमा सम्पादकीय टोलीले तयार र अद्यावधिक गरेको हो। कुनै खास चिकित्सा संस्थाको विज्ञापन होइन। Editorial policy
यो लेख सामान्य जानकारी दिने उद्देश्यले लेखिएको हो; कुनै खास चिकित्सा संस्थाको विज्ञापन होइन। यहाँ लेखिएका कुराहरू सामान्य अनुमान मात्र हुन्, र प्रभाव तथा रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। अन्तिम निर्णयका लागि चिकित्सकको जाँच लिनुहोस्। यस साइटको जानकारी सामान्य जानकारी दिने उद्देश्यको हो; यसले निदान, उपचार वा चिकित्सकीय सल्लाहको स्थान लिँदैन। प्रक्रियाको उपयुक्तता, जोखिम, संयोजन र अन्तरालको अन्तिम निर्णय अनिवार्य रूपमा चिकित्सकको जाँचपछि मात्र गर्नुहोस्।