幹細胞培養上清液（点滴・注入）: डाउनटाइम
यस पृष्ठमा परिचय गराइएका औषधिहरूमा जापानभित्र औषधिको रूपमा स्वीकृति नपाएका पनि समावेश हुन सक्छन्। यी चिकित्सकको जिम्मेवारीमा व्यक्तिगत रूपमा आयात गरिएका औषधि आदि हुन्, र जापानमा स्वीकृत औषधिसरहकै प्रभावकारिता र सुरक्षाको ग्यारेन्टी हुँदैन। उही सामग्री भएको जापानमा स्वीकृत औषधि नहुन पनि सक्छ। कथंकदाचित स्वास्थ्यमा हानि पुगेमा पनि, औषधिको साइड इफेक्टबाट हुने हानिको राहत प्रणाली (医薬品副作用被害救済制度) को दायरामा पर्दैन। विदेशहरूमा भएको सुरक्षासम्बन्धी जानकारी औषधिपिच्छे फरक हुन्छ। प्रक्रिया लिनुअघि अनिवार्य रूपमा चिकित्सकबाट पर्याप्त व्याख्या सुन्नुहोस्।
- डाउनटाइमको समग्र चित्र
- प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम
- देखिन सक्ने लक्षणहरू
- कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)
- दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे
- छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू
- जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)
- अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन
- कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने
- धेरै सोधिने प्रश्नहरू
डाउनटाइमको समग्र चित्र
ड्रिपमा सियो घुसाएको ठाउँमा रातोपन मात्र, इन्जेक्सनमा सियोको दाग र हल्का नीलडाम केही दिनदेखि १ हप्ता अनुमानित हुन्छ। यसमा प्रयोग हुने सुपरनेटन्ट पदार्थ जापानमा अस्वीकृत छ भन्ने कुरामा ध्यान दिनुहोस्।
डाउनटाइमको अनुमानित अवधि केही घण्टादेखि १ हप्ता (ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँ प्रायः सोही दिन शान्त हुन्छ, इन्जेक्सनपछि नीलडाम आएमा प्रायः १–२ हप्तामा लगभग हराउँछ) हो, र मानिसका अगाडि देखिन मिल्ने अवस्थामा फर्कन सामान्यतया प्रायः सोही दिन वा भोलिपल्टदेखि सम्भव मानिन्छ (इन्जेक्सनपछि रातोपन वा नीलडाम चिन्ता लागेमा मेकअपले ढाक्न सकिन्छ) लाग्ने गरेको मानिन्छ। सुन्निने र नीलडामको मात्रा शरीरको बनावट र प्रक्रियाको क्षेत्रअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम
इन्जेक्सनको हकमा सियोको दाग, थोप्ला रातोपन, हल्का सुजन देखिन सक्छ र चिसो सेकाइले शान्त पार्न सजिलो हुन्छ भनिन्छ। ड्रिपको हकमा सियो घुसाएको ठाउँमा हल्का रातोपन देखिन सक्छ, तर प्रायः सोही दिन शान्त हुन्छ भनिन्छ। सोही दिन प्रभावित भाग जोडले नरगड्नुहोस्, र तीव्र व्यायाम, रक्सी, र लामो समय स्नान गर्नबाट जोगिनु ढुक्क हुन्छ। शरीर नमिलेको वा चिलाउने जस्ता परिवर्तन भएमा चाँडै चिकित्सा संस्थामा सम्पर्क गर्नुहोस्।
इन्जेक्सन गरेको ठाउँको सियोको दाग वा रातोपन धेरैजसोको हकमा कम ध्यान जाने हुन्छ र सामान्यतया मेकअपले ढाक्न सकिने स्तरमा आउँछ। नीलडाम आउने भए यस समयमा देखा पर्न सक्छ। ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँको रातोपन प्रायः चिन्ता नलाग्ने स्तरमा आउँछ भनिन्छ। सुख्खा हुने महसुस बढी हुन सक्ने भएकाले सामान्यभन्दा बढी मोइस्चराइज गर्न ध्यान दिँदा ढुक्क हुन्छ।
इन्जेक्सन गरेको ठाउँको रातोपन र सियोको दाग पनि धेरैजसो कम ध्यान जाने हुने समय हो। नीलडाम आएको भए यस समयमा देखा पर्न सक्छ, तर बिस्तारै हल्का हुँदै जाने प्रवृत्ति हुन्छ।
सियोको दाग र रातोपन धेरैजसो थाहै नहुने हुन्छ। नीलडाम भए पनि पहेँलो रङमा परिवर्तित भई हल्का हुन्छ र कन्सिलरले ढाक्न मिल्ने स्तरमा आउनु सामान्य हो। छालाको अवस्थामा परिवर्तन महसुस गर्न थाल्ने पनि हुन्छन्, तर महसुसमा व्यक्तिगत भिन्नता हुन्छ।
देखिने डाउनटाइम लगभग शान्त हुने समय मानिन्छ। एकपटकमा ठूलो परिवर्तन महसुस नहुन सक्ने भएकाले, केही संस्थाले धेरैपटक लिन सिफारिस गर्न सक्छन्, तर प्रभावकारिता प्रमाणित गर्ने सरकारी मूल्याङ्कन स्थापित नभएकाले, सङ्ख्या र नीतिबारे चिकित्सकसँग राम्ररी परामर्श गर्नुहोस्।
छालाको गुणस्तर परिवर्तन गर्ने उद्देश्यले निश्चित अन्तरालमा दोहोर्याउने केस हुन्छन्। तर सुपरनेटन्ट प्रयोग गरिएको पदार्थ जापानमा अस्वीकृत छ, र प्रभावकारिता तथा सुरक्षाको अनुमानमा अनिश्चितता रहेकाले, निरन्तरताको आवश्यकता र अन्तराल चिकित्सकको जाँचपछि निर्णय गर्न सिफारिस गरिन्छ।
बारले सुन्निने मात्राको अनुमान देखाउँछ (व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)।
देखिन सक्ने लक्षणहरू
| लक्षण | हुने सम्भावना | देखिने समय | रहने अवधि | टिप्पणी |
|---|---|---|---|---|
| इन्जेक्सन गरेको ठाउँमा सियोको दाग र थोप्ला रातोपन | उच्च | प्रक्रियापछि तुरुन्तै | केही घण्टादेखि १ दिन | छालामा इन्जेक्सन गरेको ठाउँमा अस्थायी रातोपन वा सानो सुजन देखिन सक्छ, तर प्रायः सोही दिन वा भोलिपल्ट कम ध्यान जाने हुन्छ भनिन्छ। |
| ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँमा रातोपन र हल्का सुजन | मध्यम | प्रक्रियापछि तुरुन्तै | केही घण्टादेखि १ दिन | ड्रिपको हकमा, सियो घुसाएको पाखुरा आदिमा अस्थायी रातोपन वा सानो सुजन देखिन सक्छ, तर प्रायः सोही दिन शान्त हुन्छ भनिन्छ। |
| नीलडाम | मध्यम | सोही दिनदेखि भोलिपल्टसम्म | १–२ हप्ता | इन्जेक्सन वा ड्रिप घुसाउँदा साना रगत नलीमा सियो पर्दा हुन सक्छ। छाला पातलो भएको ठाउँमा हुने प्रवृत्ति बढी हुन्छ भनिन्छ। |
| रातोपन, तातो महसुस, हल्का सुजन | मध्यम | प्रक्रियापछि तुरुन्तै | केही घण्टादेखि ३ दिन | वाटर ग्लो इन्जेक्सन वा माइक्रोनिडल जस्ता तरिकाबाट छालामा इन्जेक्सन गरेमा रातोपन, जलन, वा सुनिने महसुस हुन सक्छ। प्रयोग गरिने तरिकाअनुसार मात्रा र अवधि फरक हुन्छ भनिन्छ। |
| सुनिने महसुस, शरीर गह्रौँ भएको महसुस | कम | प्रक्रियापछि तुरुन्तैदेखि केही दिनसम्म | केही दिन | इन्जेक्सन गरेको ठाउँको सुनिने महसुस वा ड्रिपपछिको अस्थायी थकान महसुस गर्ने व्यक्ति हुन्छन्, तर प्रायः आफैँ शान्त हुन्छ भनिन्छ। |
| चिलाउने, दाग निस्कने जस्ता एलर्जी-सम्भावित प्रतिक्रिया | कम | प्रक्रियाको समयदेखि प्रक्रियापछिसम्म | व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ | प्रयोग गरिएको पदार्थप्रति शरीरले प्रतिक्रिया देखाई चिलाउने, दाग निस्कने, वा शरीर नमिलेको महसुस हुन सक्छ। असामान्य महसुस भएमा तुरुन्तै प्रक्रिया गराएको चिकित्सा संस्थामा सम्पर्क गर्नुहोस्। |
कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)
| विषय | गर्न मिल्ने अनुमानित समय | मुख्य कुरा |
|---|---|---|
| मेकअप | भोलिपल्टदेखि (इन्जेक्सन गरेको ठाउँ छाडेर सोही दिन पनि सम्भव हुने केसमा)／ड्रिप मात्र भए सोही दिनदेखि सम्भव | इन्जेक्सन गरेको तुरुन्तपछि सियोको दागको ठाउँ जोडले नरगड्नुहोस्। संस्थाअनुसार निर्देशन फरक हुन सक्छ। |
| अनुहार धुने | सोही दिनदेखि (नरगडी बिस्तारै) | इन्जेक्सन लिएको भए, सोही दिन जोडदार मालिस वा रगडाइबाट जोगिनु ढुक्क हुन्छ। |
| शावर | सोही दिनदेखि सामान्यतया मिल्छ | हल्का न्यानो शावर सामान्यतया ठिक हुन्छ भनिन्छ। ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँ नरगड्नुहोस्। |
| स्नान (टबमा) | भोलिपल्टदेखि (सोही दिन छोटो समय भए हल्का न्यानोमा) | सोही दिन लामो समय नुहाउँदा रगत सञ्चार बढेर रातोपन वा नीलडाम बढी आउन सक्ने भएकाले जोगिनु ढुक्क हुन्छ। |
| रक्सी | भोलिपल्टदेखि | सोही दिन रक्सी सेवनले नीलडाम वा रातोपन बढी ल्याउन सक्ने भएकाले जोगिनु ढुक्क हुन्छ। ड्रिपपछि शरीरको अवस्था परिवर्तनमा पनि ध्यान दिनुहोस्। |
| व्यायाम | भोलिपल्टदेखि (हल्का व्यायाम)／तीव्र व्यायाम २–३ दिनपछि अनुमानित | प्रक्रियाको तुरुन्तपछिको तीव्र व्यायामले रातोपन, सुजन, र नीलडाम ल्याउन सक्छ भनिन्छ। |
| साउना, ग्याङ्बान्योकु (ढुङ्गा तताएर गरिने स्नान) | २–३ दिनपछि अनुमानित | उच्च तापमानले रगत सञ्चार बढाई रातोपन र नीलडाम बढी ध्यान जाने बनाउन सक्ने भएकाले केही दिन जोगिनु ढुक्क हुन्छ। |
| घाम/UV सुरक्षा (इन्जेक्सन लिएको भए) | प्रक्रियापछि तुरुन्तैदेखि केही दिन विशेष ध्यान दिनुहोस् | माइक्रोनिडल जस्ता तरिकाले छालामा इन्जेक्सन गरेको भए, प्रक्रियापछिको छाला जलनप्रति संवेदनशील हुन सक्ने भएकाले, सनस्क्रिन आदिबाट UV सुरक्षामा ध्यान दिँदा ढुक्क हुन्छ। |
| मोइस्चराइज (इन्जेक्सन लिएको भए) | सोही दिनदेखि | इन्जेक्सनपछि सुख्खा हुने महसुस हुन सक्ने भएकाले, कम जलन दिने मोइस्चराइजर राम्ररी लगाउँदा छालाको अवस्था कायम राख्न सजिलो हुन्छ भनिन्छ। |
| इन्जेक्सन गरेको ठाउँको मालिस, जोडले रगडाइ | केही दिनपछि अनुमानित | प्रक्रियाको तुरुन्तपछि जोडले मिच्दा वा रगडदा रातोपन र नीलडाम बढी आउन सक्ने भएकाले, केही दिन जोगिनु ढुक्क हुन्छ। |
| ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँमा दबाब दिई रगत रोक्ने | प्रक्रियापछि तुरुन्तै (केही मिनेट राम्ररी थिचेर) | ड्रिपको सियो निकालेपछि नीलडाम रोक्नका लागि निर्देशनअनुसार केही समय दबाब दिँदा ढुक्क हुन्छ। |
दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे
दुखाइको अनुमानित स्तर: एकदमै हल्का. ड्रिप प्रायः एनेस्थेसियाविना नै लिन मिल्छ। इन्जेक्सनको हकमा तरिका वा इच्छाअनुसार सतही एनेस्थेसिया क्रिम वा चिसो सेकाइ प्रयोग गर्न सकिन्छ। विस्तृत जानकारीका लागि चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्। ड्रिपको हकमा रगत जाँच वा सामान्य ड्रिप जत्तिकै, सियो घुसाउँदाको हल्का चिलाइने दुखाइ सामान्य मानिन्छ। इन्जेक्सनको हकमा वाटर ग्लो इन्जेक्सन, माइक्रोनिडल, प्रत्यक्ष इन्जेक्सन जस्ता तरिकाअनुसार जलन वा हल्का दुखाइ महसुस हुन सक्छ। महसुसमा व्यक्तिगत भिन्नता हुन्छ, र दुखाइको चिन्ता भएकाहरूका लागि सतही एनेस्थेसिया (क्रिम) वा चिसो सेकाइ प्रयोग गरिने पनि हुन्छ।
छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू
- प्रक्रियाको तुरुन्तपछि प्रभावित ठाउँ चिसो सेकाउनुहोस् र सोही दिन रक्सी सेवन, तीव्र व्यायाम, लामो स्नान, साउना जस्ता रगत सञ्चार बढाउने कामबाट जोगिँदा रातोपन र नीलडाम कम आउने प्रवृत्ति देखिन्छ।
- इन्जेक्सन लिएको भए, प्रक्रियापछिको छाला जलनप्रति संवेदनशील हुन सक्ने भएकाले, मोइस्चराइज र UV सुरक्षामा राम्ररी ध्यान दिँदा छालाको अवस्था कायम राख्न सजिलो हुन्छ भनिन्छ।
- नीलडाम सजिलै आउने प्रकृतिका व्यक्तिले सेवन गरिरहेको औषधि वा सप्लिमेन्ट (रगत पातलो पार्ने औषधि आदि) बारे पहिले नै चिकित्सकसँग परामर्श गरे जोखिम व्यवस्थापनमा सहयोग हुन सक्छ।
- महत्त्वपूर्ण कार्यक्रम भएमा, इन्जेक्सनपछि रातोपन र नीलडाम आउने सम्भावना विचार गरी, कार्यक्रमको केही दिनदेखि १ हप्ता वा त्योभन्दा अगाडि नै लिनु ढुक्क हुन्छ।
जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)
- स्टेम सेल कल्चर सुपरनेटन्ट प्रयोग गरिएको ड्रिप/इन्जेक्सनमा प्रयोग हुने पदार्थ हाल जापानमा औषधिको रूपमा स्वीकृत छैन। प्रभावकारिता र सुरक्षालाई पुष्टि गर्ने सरकारी मूल्याङ्कन स्थापित भएको छैन, र दीर्घकालीन सुरक्षाबारे पनि पूर्ण जानकारी नभएको भाग रहेको मानिन्छ।
- पदार्थप्रति एलर्जी प्रतिक्रिया (चिलाउने, दाग निस्कने, हिउँ जस्तो दाग आदि), र विरलै शरीर नमिलेको वा अवस्था परिवर्तन हुने सम्भावना छ। ड्रिपमा भ्यासोभ्यागल प्रतिक्रिया (शरीर नमिलेको महसुस, टाउको घुम्ने) पनि हुन सक्छ। असामान्य महसुस भएमा तुरुन्तै प्रक्रिया गराएको चिकित्सा संस्थामा सम्पर्क गर्नुहोस्।
- ड्रिपको सियो घुसाएको ठाउँ वा इन्जेक्सन गरेको ठाउँमा रातोपन, नीलडाम, सुजन, दुखाइ हुन सक्छ। इन्जेक्सनमा प्रयोग गरिने तरिकाअनुसार रातोपन र जलनको मात्रा फरक हुन्छ।
- संक्रमण, वा सरसफाइ व्यवस्थापन तथा पदार्थको गुणस्तर पर्याप्त नभएको खण्डमा जोखिम औँल्याइएको छ। सुपरनेटन्टको स्रोत (कस्तो कोष कल्चर गरिएको हो) र व्यवस्थापन प्रणालीबारे पहिले नै जानकारी लिनु र शङ्का भएमा चिकित्सकबाट व्याख्या माग्नु महत्त्वपूर्ण छ।
- गर्भवती, दूध चुसाउँदै गरेकी महिला, पुरानो रोग वा औषधि सेवन गर्नेहरूले लिन नमिल्ने केसहरू हुन्छन्। पहिले नै अनिवार्य रूपमा चिकित्सकलाई जानकारी दिनुहोस्।
- असर देखिने तरिका र महसुसमा ठूलो व्यक्तिगत भिन्नता हुन्छ, र स्पष्ट परिवर्तन महसुस नहुने पनि हुन्छ। लिने कि नलिने, सङ्ख्या र नीतिबारे, जापानमा अस्वीकृत भएको कुरा पनि ध्यानमा राखी अनिवार्य रूपमा चिकित्सकको जाँचपछि परामर्श गर्नुहोस्।
अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन
विवाह वा फोटोसेसन जस्ता महत्त्वपूर्ण कार्यक्रम भएमा, इन्जेक्सनपछि रातोपन र नीलडाम आउने सम्भावना विचार गरी, कार्यक्रमको केही दिनदेखि १ हप्ता वा त्योभन्दा अगाडि नै लिनु ढुक्क हुन्छ। ड्रिप मात्र भए पनि शरीरको अवस्थामा परिवर्तन नभएको जाँच्न पर्याप्त समय राखेर योजना बनाउँदा ढुक्क हुन्छ। निश्चित अन्तरालमा दोहोर्याउने केसहरू हुन्छन्, तर सुपरनेटन्ट प्रयोग गरिएको पदार्थ जापानमा अस्वीकृत हुनाले, उपयुक्त अन्तराल वा सङ्ख्याबारे स्थापित मापदण्ड छैन। छाला र शरीरको अवस्था हेर्दै, अन्तराल र निरन्तरताको आवश्यकता चिकित्सकको निर्देशनअनुसार निर्णय गर्नुहोस्।
| संयोजन गरिने प्रक्रिया | समय (टाइमिङ) | राख्नुपर्ने अन्तराल | कारण |
|---|---|---|---|
| वाटर ग्लो इन्जेक्सन (स्किन बुस्टर) | उही दिन मिल्छ | उही दिन इन्जेक्सन गर्ने माध्यमको रूपमा संयोजन गरिन सक्छ | वाटर ग्लो इन्जेक्सनको प्रविधि प्रयोग गरी सुपरनेटन्ट छालामा इन्जेक्सन गरिने पनि हुन्छ। सियोको दाग र रातोपन खप्टिने सम्भावना भएकाले, मात्रा र स्थान चिकित्सकले मिलाउँछन्। मिल्छ कि मिल्दैन भन्ने छालाको अवस्थाअनुसार चिकित्सकले निर्णय गर्छन्। |
| माइक्रोनिडल (सूक्ष्म सियो प्रक्रिया) | उही दिन मिल्छ | उही दिन इन्जेक्सन गर्ने माध्यमको रूपमा संयोजन गरिन सक्छ | साना सियोले छालामा साना प्वाल बनाई त्यहाँबाट सुपरनेटन्ट छिराउने उद्देश्यले संयोजन गरिने पनि हुन्छ। रातोपन बढी आउने भएकाले, प्रक्रियापछिको हेरचाह र समयतालिका चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्। |
| लेजर टोनिङ／फ्र्याक्शनल लेजर | उही दिन मिल्छ | उही दिन, वा छालाको अवस्थाअनुसार केही दिन छुट्याइने पनि | लेजरले छालामा प्रवेश मार्ग बनाई पुर्याउने संयोजन, वा फरक दिनमा गरिने पनि हुन्छ। ताप र रातोपन खप्टिन सक्ने भएकाले, क्रम र अन्तराल चिकित्सकले निर्णय गर्छन्। |
| HIFU (हाइफु) | अन्तराल चाहिन्छ | रातोपन र सुजन शान्त भएपछि (केही दिनदेखि १ हप्ता अनुमानित) | ताप दिने प्रक्रिया र इन्जेक्सन एकैसाथ गर्दा छालामा भार खप्टिन सक्छ। नतिजाको मूल्याङ्कन अस्पष्ट नहोस् भनेर क्रम र अन्तराल चिकित्सकसँग परामर्श गर्न सिफारिस गरिन्छ। |
| बोटक्स इन्जेक्सन／हायलुरोनिक एसिड इन्जेक्सन | अन्तराल चाहिन्छ | उही दिन वा फरक दिनमा चिकित्सकले निर्णय गर्छन् (नीलडाम खप्टिए केही दिन छुट्याइने पनि) | फरक उद्देश्यका इन्जेक्सन उपचारहरू भएकाले संयोजन गरिने पनि हुन्छ, तर सियोको दाग र नीलडाम खप्टिने सम्भावना छ। स्थान र क्रम चिकित्सकले मिलाउँछन्। |
कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने
उपयुक्त
- छालाको गुणस्तर र पूरै शरीरको अवस्था मिलाउनमा रुचि राख्ने व्यक्ति
- जापानमा अस्वीकृत प्रक्रिया हो भन्ने बुझेर विचार गर्न चाहने व्यक्ति
- तुलनात्मक रूपमा हल्का डाउनटाइम भएको प्रक्रिया खोज्ने व्यक्ति
- अन्य छाला-हेरचाह वा इन्जेक्सन प्रक्रियासँग संयोजन गरी परामर्श गर्न चाहने व्यक्ति
होसियारीपूर्वक विचार गर्नुहोस्
- गर्भवती, दूध चुसाउँदै गरेकी, वा नजिकमै गर्भवती हुन चाहने महिला
- पदार्थप्रति एलर्जीको इतिहास भएका व्यक्ति
- प्रक्रिया गर्ने ठाउँमा संक्रमण वा सुजन भएका व्यक्ति
- अस्वीकृत पदार्थ प्रयोग हुने कुराप्रति चिन्ता भई पर्याप्त सन्तुष्ट हुन नसकेका व्यक्ति
- पुरानो रोग वा औषधि सेवन भई चिकित्सकले अनुपयुक्त ठहर्याएका व्यक्ति