エクソソーム（点滴・導入）: Downtime
Trong số các chế phẩm được giới thiệu trên trang này có những loại chưa được phê duyệt là dược phẩm tại Nhật Bản. Đây là các dược phẩm, v.v. được nhập khẩu cá nhân dưới trách nhiệm của bác sĩ, và không được bảo đảm có hiệu quả, độ an toàn tương đương với dược phẩm đã được phê duyệt trong nước. Có trường hợp không tồn tại dược phẩm cùng hoạt chất đã được phê duyệt tại Nhật. Nếu chẳng may xảy ra tổn hại sức khỏe, trường hợp này không thuộc phạm vi Chế độ cứu trợ thiệt hại do tác dụng phụ của dược phẩm. Thông tin về độ an toàn tại các nước khác cũng khác nhau tùy từng chế phẩm. Khi thực hiện liệu trình, hãy chắc chắn nhận được giải thích đầy đủ từ bác sĩ.
- Tổng quan về downtime
- Diễn biến từ ngày thực hiện đến khi hoàn thiện
- Các triệu chứng thường gặp
- Khi nào có thể làm gì? (Hạn chế trong sinh hoạt)
- Đau và gây tê, gây mê
- Mẹo giúp hồi phục nhanh hơn
- Rủi ro, tác dụng phụ (nói thẳng)
- Khoảng cách và kết hợp với các liệu trình khác
- Phù hợp với ai / Ai nên cân nhắc kỹ
- Câu hỏi thường gặp
Tổng quan về downtime
Truyền dịch chỉ đỏ nhẹ chỗ kim, đưa vào da có vết kim/đỏ trong vài giờ đến vài ngày là mức tham khảo. Lưu ý chế phẩm chưa được phê duyệt tại Nhật.
Downtime tham khảo là Vài giờ đến vài ngày (truyền dịch thường ổn định trong ngày, đưa vào da bằng vi kim có thể để lại vết đỏ 2–3 ngày); thời điểm có thể xuất hiện trước mọi người thường là Nhiều trường hợp có thể sinh hoạt bình thường ngay trong ngày (nếu lo lắng về vết đỏ sau khi đưa vào da có thể dùng trang điểm che). Mức độ sưng và bầm tím khác nhau tùy cơ địa và phạm vi thực hiện.
Diễn biến từ ngày thực hiện đến khi hoàn thiện
Với truyền dịch, có thể xuất hiện đỏ nhẹ ở chỗ kim nhưng phần lớn ổn định trong ngày. Với đưa vào da, có thể xuất hiện đỏ, rát hoặc vết kim dạng chấm, và chườm lạnh có thể giúp dịu bớt. Trong ngày nên tránh chà xát mạnh vùng thực hiện, vận động mạnh, uống rượu và tắm bồn lâu để yên tâm hơn. Nếu có thay đổi về thể trạng như khó chịu hay ngứa, hãy liên hệ sớm với cơ sở y tế.
Nhiều người thấy vết đỏ chỗ kim truyền dịch gần như không còn đáng lo. Vết đỏ sau khi đưa vào da có thể còn lại nhưng thường ổn định đến mức có thể che bằng trang điểm. Da dễ khô hơn nên chú ý dưỡng ẩm kỹ hơn thường ngày sẽ an tâm hơn.
Đây là giai đoạn vết đỏ và vết kim ở vùng đưa vào da phần lớn đã mờ đi. Nếu có bầm tím thì có thể thấy rõ như vết xanh tím vào khoảng thời gian này, nhưng có xu hướng nhạt dần.
Vết đỏ và vết kim thường gần như không còn nhận thấy. Nếu có bầm tím thì cũng ngả vàng và nhạt đi, thường có thể che bằng kem che khuyết điểm. Một số người bắt đầu cảm nhận sự thay đổi về tình trạng da, nhưng mức độ cảm nhận khác nhau tùy từng người.
Đây là thời điểm downtime về mặt hình thức được cho là đã ổn định gần như hoàn toàn. Vì khó cảm nhận thay đổi lớn chỉ sau một lần, một số cơ sở có thể khuyến nghị thực hiện nhiều lần, nhưng do hiệu quả chưa có đánh giá chính thức được xác lập, số lần và phương châm nên được trao đổi kỹ với bác sĩ.
Có trường hợp thực hiện lặp lại theo một khoảng cách nhất định nhằm cải thiện chất lượng da. Tuy nhiên vì chế phẩm sử dụng exosome chưa được phê duyệt tại Nhật, và triển vọng về hiệu quả/độ an toàn còn nhiều điểm chưa chắc chắn, nên việc có tiếp tục hay không và khoảng cách thực hiện cần được quyết định sau khi thăm khám bác sĩ.
Thanh biểu thị mức độ sưng mang tính tham khảo (có sự khác biệt tùy từng người).
Các triệu chứng thường gặp
| Triệu chứng | Tần suất | Thời điểm xuất hiện | Thời gian kéo dài | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| Đỏ, sưng nhẹ chỗ kim truyền dịch | Trung bình | Ngay sau liệu trình | Vài giờ đến 1 ngày | Với truyền dịch, có thể xuất hiện đỏ hoặc sưng nhẹ tạm thời ở cánh tay nơi cắm kim, nhưng phần lớn được cho là ổn định trong ngày. |
| Đỏ, nóng rát ở vùng đưa vào da | Trung bình | Ngay sau liệu trình | Vài giờ đến 3 ngày | Khi đưa vào da bằng vi kim, tiêm căng bóng da hay laser, có thể xuất hiện đỏ hoặc rát. Mức độ và thời gian kéo dài thay đổi tùy phương pháp sử dụng. |
| Vết kim nhỏ, sưng nhẹ dạng chấm | Trung bình | Ngay sau liệu trình | Vài giờ đến 1 ngày | Với phương pháp đưa vào da theo dạng tiêm điểm như tiêm căng bóng da, có thể xuất hiện đỏ hoặc sưng nhẹ tạm thời tại điểm tiêm, nhưng thường mờ đi nhanh chóng. |
| Bầm tím (vết xanh tím) | Thấp | Trong ngày đến ngày hôm sau | 1–2 tuần | Có thể xảy ra khi kim chạm vào mạch máu nhỏ ở chỗ truyền dịch hoặc chỗ đưa vào da. Được cho là dễ xuất hiện hơn ở vùng da mỏng. |
| Cảm giác phù nề, mệt mỏi nặng nề | Thấp | Ngay sau liệu trình đến vài ngày | Vài ngày | Một số người cảm thấy phù nề ở vùng đưa vào da, hoặc mệt mỏi tạm thời sau truyền dịch, nhưng phần lớn được cho là tự ổn định. |
| Phản ứng giống dị ứng như ngứa, phát ban | Thấp | Trong khi đến sau khi thực hiện liệu trình | Khác nhau tùy từng người | Cơ thể có thể phản ứng với chế phẩm gây ngứa, phát ban, khó chịu. Nếu cảm thấy bất thường, hãy liên hệ ngay với cơ sở y tế nơi bạn đã thực hiện liệu trình. |
Khi nào có thể làm gì? (Hạn chế trong sinh hoạt)
| Hạng mục | Thời điểm có thể trở lại | Điểm lưu ý |
|---|---|---|
| Trang điểm | Từ ngày hôm sau (nếu tránh vùng đưa vào da thì có thể trang điểm ngay trong ngày trong một số trường hợp) / nếu chỉ truyền dịch thì có thể ngay trong ngày | Ngay sau khi đưa vào da, tránh chà xát mạnh điểm tiêm hoặc vùng thực hiện. Hướng dẫn có thể khác nhau tùy cơ sở. |
| Rửa mặt | Từ trong ngày (nhẹ nhàng, không chà xát) | Nếu đã đưa vào da, trong ngày nên tránh massage mạnh hoặc ma sát để yên tâm hơn. |
| Tắm vòi sen | Thường có thể ngay trong ngày | Tắm vòi sen với nước ấm vừa thường không có vấn đề gì. Tránh chà xát chỗ kim truyền dịch. |
| Tắm bồn | Từ ngày hôm sau (trong ngày có thể tắm ngắn với nước ấm vừa) | Ngâm bồn lâu trong ngày có thể làm tăng tuần hoàn máu, dễ gây đỏ hoặc bầm tím hơn nên tránh để yên tâm. |
| Uống rượu | Từ ngày hôm sau | Uống rượu trong ngày có thể làm tăng khả năng bầm tím hoặc đỏ da nên tránh để yên tâm hơn. Sau truyền dịch cũng cần chú ý thay đổi thể trạng. |
| Vận động | Từ ngày hôm sau (vận động nhẹ) / vận động mạnh nên đợi khoảng 2–3 ngày | Vận động mạnh ngay sau liệu trình có thể dẫn đến đỏ hoặc sưng. |
| Sauna, tắm đá nóng | Khoảng 2–3 ngày sau | Nhiệt độ cao thúc đẩy tuần hoàn máu, có thể làm vết đỏ hoặc bầm tím rõ hơn nên nên tránh vài ngày để yên tâm. |
| Chống nắng, bảo vệ khỏi tia UV (nếu đã đưa vào da) | Đặc biệt chú ý kỹ trong vài ngày ngay sau liệu trình | Nếu đưa vào da bằng vi kim hoặc laser, da sau liệu trình dễ nhạy cảm với kích ứng hơn nên nên chú ý chống nắng bằng kem chống nắng, v.v. |
| Dưỡng ẩm (nếu đã đưa vào da) | Từ trong ngày | Sau khi đưa vào da, da dễ khô hơn nên dưỡng ẩm kỹ với sản phẩm dịu nhẹ được cho là giúp giữ tình trạng da ổn định hơn. |
| Ép cầm máu chỗ kim truyền dịch | Ngay sau liệu trình (ấn giữ chắc vài phút) | Sau khi rút kim truyền dịch, nên ép cầm máu theo hướng dẫn trong một thời gian để phòng ngừa bầm tím, sẽ an tâm hơn. |
Đau và gây tê, gây mê
Mức độ đau tham khảo là Rất nhẹ. Truyền dịch thường được thực hiện mà không cần gây tê. Với đưa vào da, tùy phương pháp và mong muốn có thể kết hợp kem gây tê bề mặt hoặc chườm lạnh. Vui lòng trao đổi chi tiết với bác sĩ. Với truyền dịch, cảm giác đau khi đâm kim thường ở mức tương tự lấy máu hay truyền dịch thông thường. Với đưa vào da, tùy phương pháp (vi kim, tiêm căng bóng da, laser, v.v.) có thể cảm thấy rát hoặc đau nhẹ. Cảm nhận khác nhau tùy từng người, và với người lo lắng về đau có thể áp dụng gây tê bề mặt (kem) hoặc chườm lạnh kết hợp.
Mẹo giúp hồi phục nhanh hơn
- Chườm lạnh ngay sau liệu trình và tránh các hành vi làm tăng tuần hoàn máu quá mức trong ngày như uống rượu, vận động mạnh, tắm bồn lâu hay sauna có xu hướng giúp giảm đỏ và bầm tím.
- Nếu đã đưa vào da, do da sau liệu trình dễ nhạy cảm với kích ứng hơn, dưỡng ẩm và chống nắng kỹ lưỡng được cho là giúp giữ tình trạng da ổn định hơn.
- Người dễ bị bầm tím nên trao đổi trước với bác sĩ về thuốc hoặc thực phẩm chức năng đang dùng (như thuốc làm loãng máu), điều này có thể hữu ích cho việc quản lý rủi ro.
- Nếu có sự kiện quan trọng, nên tính đến khả năng xuất hiện đỏ hoặc bầm tím và thực hiện liệu trình trước đó vài ngày đến hơn 1 tuần để yên tâm.
Rủi ro, tác dụng phụ (nói thẳng)
- Các chế phẩm dùng để truyền/tiêm/đưa exosome vào cơ thể hiện chưa được phê duyệt là dược phẩm hay thiết bị y tế tại Nhật Bản. Hiệu quả và độ an toàn chưa có đánh giá chính thức được xác lập, và được cho là còn nhiều điểm chưa rõ về độ an toàn lâu dài.
- Các liệu pháp sử dụng exosome hoặc dịch nổi nuôi cấy tế bào gốc, tùy nội dung, có thể là đối tượng phải tuân theo thủ tục theo Luật đảm bảo an toàn y học tái tạo, v.v. Nên xác nhận trước cơ sở y tế cung cấp dịch vụ dưới sự quản lý và thủ tục như thế nào để yên tâm hơn.
- Có khả năng xảy ra phản ứng dị ứng với chế phẩm (ngứa, phát ban, mề đay, v.v.) hoặc hiếm khi khó chịu, thay đổi thể trạng. Với truyền dịch cũng có thể xảy ra phản ứng phế vị mạch máu (cảm thấy khó chịu, choáng váng). Nếu cảm thấy bất thường, hãy liên hệ ngay cơ sở y tế nơi bạn đã thực hiện liệu trình.
- Có thể xuất hiện đỏ, bầm tím, sưng, đau ở chỗ kim truyền dịch hoặc vùng đưa vào da. Với đưa vào da, mức độ đỏ hoặc rát thay đổi tùy phương pháp.
- Có chỉ ra nguy cơ nhiễm trùng hoặc rủi ro khi việc quản lý vệ sinh, chất lượng chế phẩm chưa đầy đủ. Nên xác nhận trước về nguồn gốc, hệ thống quản lý chế phẩm, và nếu có thắc mắc nên yêu cầu bác sĩ giải thích.
- Người đang mang thai, cho con bú, có bệnh nền hoặc đang dùng thuốc có thể không được thực hiện liệu trình này trong một số trường hợp. Vui lòng chắc chắn khai báo trước với bác sĩ.
- Mức độ cảm nhận hiệu quả khác nhau đáng kể tùy từng người, và cũng có trường hợp khó cảm nhận thay đổi rõ rệt. Về việc có thực hiện hay không, số lần và phương châm, cần thăm khám bác sĩ và trao đổi kỹ, có tính đến việc chế phẩm chưa được phê duyệt.
Khoảng cách và kết hợp với các liệu trình khác
Nếu có sự kiện quan trọng như đám cưới, chụp ảnh, nên tính đến khả năng xuất hiện đỏ hoặc bầm tím sau khi đưa vào da và thực hiện trước sự kiện vài ngày đến hơn 1 tuần để yên tâm. Ngay cả khi chỉ truyền dịch, cũng nên lên kế hoạch có dư thời gian để kiểm tra không có thay đổi bất thường về thể trạng. Có trường hợp thực hiện lặp lại theo một khoảng cách nhất định, nhưng chế phẩm sử dụng exosome chưa được phê duyệt tại Nhật và không có tiêu chuẩn xác lập về khoảng cách hoặc số lần phù hợp. Nên theo dõi tình trạng da và thể trạng, và quyết định khoảng cách cũng như việc có tiếp tục hay không theo chỉ dẫn của bác sĩ.
| Liệu trình kết hợp | Thời điểm | Khoảng cách cần chờ | Lý do |
|---|---|---|---|
| Skin booster (tiêm căng bóng da) | Có thể cùng ngày | Có thể kết hợp cùng ngày như một phương pháp đưa vào da | Có thể sử dụng kỹ thuật tiêm căng bóng da để đưa chế phẩm exosome vào da. Vì có khả năng vết kim và đỏ chồng lên nhau, bác sĩ sẽ điều chỉnh lượng và vị trí. Khả năng thực hiện tùy tình trạng da do bác sĩ quyết định. |
| Dermapen (phi kim vi điểm) | Có thể cùng ngày | Có thể kết hợp cùng ngày như một phương pháp đưa vào da | Có thể kết hợp nhằm tạo các lỗ nhỏ trên da bằng kim siêu mảnh để thẩm thấu chế phẩm exosome qua đó. Do dễ xuất hiện đỏ hơn, nên trao đổi với bác sĩ về chăm sóc sau liệu trình và lịch trình. |
| Laser trị nám, đốm nâu / laser toning | Có thể cùng ngày | Có thể dùng làm phương pháp đưa vào da trong cùng ngày, hoặc cách vài ngày tùy tình trạng da | Ngoài kết hợp dùng laser tạo đường đưa vào da để tăng thẩm thấu, cũng có trường hợp tách ra ngày khác. Vì nhiệt và vết đỏ có thể chồng lên nhau, thứ tự và khoảng cách do bác sĩ quyết định. |
| HIFU (sóng siêu âm hội tụ) | Cần cách quãng | Sau khi đỏ hoặc sưng đã ổn định (mốc tham khảo khoảng vài ngày đến 1 tuần) | Nếu thực hiện liệu trình dùng nhiệt cùng thời điểm với đưa vào da, gánh nặng cho da có thể chồng chéo. Để dễ theo dõi diễn biến, nên trao đổi với bác sĩ về thứ tự và khoảng cách. |
| Tiêm Botox / Tiêm filler HA (axit hyaluronic) | Cần cách quãng | Nếu dễ chồng bầm tím hoặc vết kim thì nên cách nhau vài ngày | Đôi khi được kết hợp dù mục đích điều trị tiêm khác nhau, nhưng nếu vết kim và bầm tím chồng lên nhau sẽ khó phân biệt diễn biến. Có tính đến việc sử dụng chế phẩm chưa được phê duyệt, vui lòng trao đổi với bác sĩ về thứ tự và khoảng cách. |
Phù hợp với ai / Ai nên cân nhắc kỹ
Phù hợp
- Người quan tâm đến việc cải thiện chất lượng da và thể trạng toàn thân
- Người muốn cân nhắc sau khi hiểu rõ đây là liệu trình chưa được phê duyệt tại Nhật
- Người tìm kiếm liệu trình có downtime tương đối nhẹ
- Người muốn trao đổi kết hợp với các liệu trình dưỡng da, đưa vào da khác
Nên cân nhắc kỹ
- Người đang mang thai, cho con bú, hoặc có dự định mang thai trong thời gian gần
- Người có tiền sử dị ứng với chế phẩm
- Người có nhiễm trùng hoặc viêm ở vùng thực hiện
- Người không yên tâm hoặc chưa hiểu rõ về việc sử dụng chế phẩm chưa được phê duyệt
- Người có bệnh nền hoặc đang dùng thuốc mà bác sĩ đánh giá là không phù hợp