सर्जिकल फेसलिफ्ट (चिरेर गरिने): डाउनटाइम
- डाउनटाइमको समग्र चित्र
- प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम
- देखिन सक्ने लक्षणहरू
- कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)
- दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे
- छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू
- जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)
- अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन
- कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने
- धेरै सोधिने प्रश्नहरू
डाउनटाइमको समग्र चित्र
बलियो सुन्निने र नीलडाम १–२ हप्ता, तानिएको महसुस र घाउको रातोपन शान्त हुन केही महिना लाग्ने, डाउनटाइम लामो हुने सर्जरी हो (व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)।
डाउनटाइमको अनुमानित अवधि १–२ हप्ता (बलियो सुन्निने र नीलडामको उच्च बिन्दु ३–५ दिन, स्वाभाविक नतिजा नजिक पुग्न १–३ महिना। घाउ पूर्ण रूपमा परिपक्व हुन आधा वर्षदेखि १ वर्ष। व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।) हो, र मानिसका अगाडि देखिन मिल्ने अवस्थामा फर्कन सामान्यतया घरैबाट काम गर्ने वा मास्क लगाउन मिल्ने काम भए, टाँका निकालेपछि (अप्रेसनको १–२ हप्तापछि जति) एउटा अनुमानित समय हो। ग्राहकसँग भेट्ने वा फोटो खिचाउने जस्ता काम भने सुन्निने र नीलडाम शान्त हुने २–४ हप्तापछि उपयुक्त मानिन्छ, तर रिकभरीमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। लाग्ने गरेको मानिन्छ। सुन्निने र नीलडामको मात्रा शरीरको बनावट र प्रक्रियाको क्षेत्रअनुसार व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
प्रक्रियाको दिनदेखि पूर्ण नतिजासम्मको क्रम
अप्रेसन सकिनासाथ पट्टी वा फेस ब्यान्डले थिचेर बाँध्नु सामान्य हो। एनेस्थेसियाको असर सकिएपछि दुखाइ र तानिएको महसुस सुरु हुन्छ, र सुन्निने पनि बिस्तारै बढ्दै जान्छ। अप्रेसनको दिन प्रायः आराम गर्नुपर्छ र टाउको उच्च राखेर बस्नुपर्छ। हिँड्न मिल्ने भए पनि तीव्र चालढाल नगर्नुहोस्।
सुन्निने अझ बढ्ने र नीलडाम देखिन थाल्ने समय हो। धेरैजसो अवस्थामा भोलिपल्ट जाँच वा गजको साटासाट हुन्छ। अनुहार तानिएको महसुस हुन्छ र मुखको भाव चलाउन गाह्रो लाग्छ। खानामा नरम खानाबाट सुरु गर्नुहोस् र आराम गर्नुलाई प्राथमिकता दिनुहोस्।
सुन्निने र नीलडामको उच्च बिन्दु वरपरको समय हो। गालादेखि घाँटीसम्म नीलो दाग फैलिएको देखिन सक्छ, तर यो प्रायः सामान्य क्रमभित्रै पर्छ। चिस्याउने र हेरचाह चिकित्सकको निर्देशनअनुसार गर्नुहोस्, र बाहिर निस्कने भए न्यूनतम राख्नु उपयुक्त हुन्छ। बाँधेको फुक्किन सक्छ, तर आफैँ निर्णय गरेर नछुनुहोस्।
टाँका निकाल्ने समय हो (स्थान वा शल्यविधिअनुसार ५–१० दिन जति अनुमानित)। बलियो सुन्निने कम हुन थाल्छ, र नीलडाम पहेँलो हुँदै हल्का हुँदै जान्छ। तानिएको महसुस भने प्रायः रहिरहन्छ। टाँका निकालेपछि मेकअपले लुकाउन सकिने दायरा बढ्छ, र कहिलेकाहीँ अनुहार वा कपाल धुने अनुमति पनि दिइन्छ।
देखिने सुन्निने र नीलडाम धेरै हदसम्म सुधार्ने समय हो। मास्क वा कपालको शैलीले घाउ लुकाउँदै दैनिक जीवनमा फर्कन सजिलो हुन्छ। तानिएको महसुस, गाँठो, हल्का फुल्ने भने रहिरहन सक्छ। हल्का व्यायामको अनुमति पनि दिइन सक्छ।
अनुहारको आकारमा भएको परिवर्तन महसुस गर्न सजिलो हुने समय हो। साना फुल्ने र घाउको रातोपन-कठोरता रहन सक्छ, तर मानिसका अगाडि गए पनि थाहा नपाइने प्रायः हुन्छ। घाउको हेरचाह निरन्तर गर्नुहोस्।
तानिएको महसुस र गाँठो झन्डै शान्त भई मुखको भाव पनि चलाउन सजिलो हुने समय हो। घाउको रातोपन कम हुन थाल्छ र अन्तिम नतिजाको ठूलो रूपरेखा देखिन थाल्छ। महसुस गर्ने तरिकामा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ।
घाउको दाग सेतो भई कम देखिने र नतिजा स्थिर हुने समय हो। असर रहने अवधिमा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ, र उमेरअनुसार हुने परिवर्तन जारी रहने भएकाले अवस्था व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ। चिन्ता लाग्ने कुरा भए जाँच गर्ने चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्।
बारले सुन्निने मात्राको अनुमान देखाउँछ (व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ)।
देखिन सक्ने लक्षणहरू
| लक्षण | हुने सम्भावना | देखिने समय | रहने अवधि | टिप्पणी |
|---|---|---|---|---|
| सुन्निने र फुल्ने | उच्च | अप्रेसनको दिन देखि भोलिपल्ट | बलियो सुन्निने ३–५ दिन, शान्त हुन २–४ हप्ता जति | अनुहारको तल्लो भाग र घाँटीसम्म फैलिने प्रवृत्ति हुन्छ, र दायाँ-बायाँ फरक देखिन पनि सक्छ |
| नीलडाम (नीलो दाग) | उच्च | भोलिपल्ट देखि ३ दिनपछि | १–२ हप्ता जति (पहेँलो हुँदै हल्का हुने प्रायः हुन्छ) | गाला देखि घाँटी, कानमुनि देखिने प्रवृत्ति हुन्छ, र गुरुत्वाकर्षणले तलतिर सर्दै देखिन सक्छ |
| तानिएको र खिचिएको महसुस | उच्च | अप्रेसनको दिनदेखि | केही हप्तादेखि २–३ महिनासम्ममा बिस्तारै कम हुने प्रायः हुन्छ | उठाइएको तन्तु शान्त नभएसम्म रहने प्रवृत्ति हुन्छ, र मुख ठूलो खोल्न गाह्रो जस्तो महसुस हुन पनि सक्छ |
| घाउको दाग र रातोपन | उच्च | अप्रेसनपछि तुरुन्तै | रातोपन र कठोरता केही महिना, कम देखिने गरी सेतो हुन आधा वर्षदेखि १ वर्ष जति | चिरा रेखा कन्चट, कानको अगाडि-पछाडि, कानको छेउको कपालभित्र लुक्ने गरी डिजाइन गरिनु सामान्य हो। घाउ देखिने तरिकामा शारीरिक बनावटअनुसार फरक हुन्छ |
| दुखाइ र तानिएर हुने दुखाइ | मध्यम | अप्रेसनको दिनदेखि केही दिनसम्म | बलियो दुखाइ २–३ दिन, धमिलो असहज महसुस १–२ हप्ता जति | प्रेस्क्रिप्सन गरिएको दुखाइ कम गर्ने औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायरामा हुने प्रायः मानिन्छ |
| छालाको संवेदना कम हुनु र सुन्न हुनु | मध्यम | अप्रेसनपछि तुरुन्तै | केही हप्तादेखि केही महिना (विरलै लामो समय रहन सक्छ) | कानको वरिपरि र गालामा देखिने प्रवृत्ति हुन्छ, र धेरैजसो बिस्तारै फर्किन्छ भनिए पनि व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ |
| गाँठो र कठोरता (सङ्कुचन) | मध्यम | १–२ हप्तापछि | १–३ महिनामा नरम हुने प्रायः हुन्छ | घाउ निको हुने प्रक्रियामा अस्थायी रूपमा कडा महसुस हुन सक्छ |
| कानको अगाडि-पछाडि र कानको छेउको असहज महसुस | मध्यम | अप्रेसनपछि तुरुन्तै | केही हप्ता जति | टाँका लगाइएको ठाउँमा तानिने महसुस वा कानको छेउको स्थान अस्थायी रूपमा फेरिएको जस्तो महसुस हुन सक्छ |
कहिलेदेखि के गर्न मिल्छ? (दैनिक जीवनका सीमाहरू)
| विषय | गर्न मिल्ने अनुमानित समय | मुख्य कुरा |
|---|---|---|
| मेकअप | घाउ नछोएको भाग टाँका निकालेपछिदेखि, घाउमाथि भने पूर्ण रूपमा बन्द भएपछि (१–२ हप्ता जति अनुमानित) | घाउमा प्रत्यक्ष कस्मेटिक्स नछोओस् भनी ध्यान दिनुहोस्, र चिकित्सकको अनुमति बुझ्नुहोस् |
| अनुहार धुने | टाँका निकालेपछि (अप्रेसनको १ हप्ता जति) देखि, नरम्रोसँग नरगड्ने गरी | त्यसअघि अनुहारको वरिपरि नभिजाई पुछ्नमा केन्द्रित हुनुहोस्। बाँधेको भएसम्म निर्देशन पालना गर्नुहोस् |
| कपाल धुने | टाँका निकालेर चिकित्सकको अनुमतिपछि | कानको वरिपरिको घाउ जोडले नरगड्नुहोस्। सैलुनमा रङ वा पर्म गर्ने काम अलिकाल सीमित राख्नुहोस् |
| शावर | घाँटीभन्दा तल भोलिपल्टदेखि केही दिनमा, कपाल र अनुहार धुनेसमेत पूरै शरीर टाँका निकालेपछि अनुमानित | घाउ भिजाउन मिल्ने दायरा चिकित्सकको निर्देशन पालना गर्नुहोस् |
| बाथटबमा नुहाउने | टाँका निकालेर सुन्निने शान्त भएपछि (२ हप्ता जति अनुमानित) | रक्तसञ्चार बढेमा सुन्निने र नीलडाम बिग्रन सक्ने भएकाले, धेरै बेर नबस्नुहोस् |
| मद्यपान | २ हप्ता जति (सुन्निने र नीलडाम शान्त भएपछि) | रक्तसञ्चार बढेर सुन्निने र रक्तस्रावको जोखिम बढ्न सक्छ |
| व्यायाम | हल्का व्यायाम २ हप्ता जति, बलियो व्यायाम र भार तालिम १ महिना जतिदेखि अनुमानित | रक्तचाप र नाडीको गति बढ्ने व्यायामले नीलडाम र सुन्निने बिग्रन सक्छ |
| सौना र ग्यानबान्योकु (तातो ढुङ्गा स्नान) | १ महिना जति (सुन्निने र घाउ शान्त भएपछि) | पसिना र रक्तसञ्चार बढ्नाले सुन्निने लामो समय रहन सक्छ |
| फेस ब्यान्ड र बाँध्ने काम | चिकित्सकले निर्देशन दिएको अवधि (मुख्यतया केही दिनदेखि १ हप्ता जति, सुत्ने बेला बढी लामो समयका लागि निर्देशन दिइन सक्छ) | बाँध्नुले नतिजा र सुन्निने घटाउनमा भूमिका खेल्छ भनिन्छ। आफैँ निर्णय गरेर नफुकाउनुहोस् |
| घोप्टो वा छेउतिर सुत्ने | सुन्निने र बाँधेको शान्त नभएसम्म (१–२ हप्ता जति अनुमानित) पछारि फर्केर टाउको माथि राखेर सुत्नुहोस् | एकतिर थिचिएमा दायाँ-बायाँ फरक वा सुन्निनुको कारण बन्न सक्छ |
| कपाल कस्ने र कानको वरिपरि जोडले छुनु | घाउ शान्त नभएसम्म (केही हप्ता जति अनुमानित) कानको वरिपरि नतान्नुहोस् | घाउमा तनाव पर्दा रातोपन र दाग बढी देखिन सक्छ |
| पर्म र कपाल रङ | घाउ शान्त भएपछि (१ महिना जति अनुमानित। चिकित्सकसँग बुझ्नुहोस्) | रसायन घाउमा लाग्दा जलन वा निको हुनमा बाधा हुन सक्छ |
दुखाइ र एनेस्थेसियाबारे
दुखाइको अनुमानित स्तर: मध्यम. लोकल एनेस्थेसियासँग शिरा मार्फतको एनेस्थेसिया (शामक) प्रयोग गरिने प्रायः हुन्छ, र प्रक्रिया गरिने क्षेत्र वा संस्थाअनुसार पूर्ण एनेस्थेसिया छानिने पनि हुन्छ। एनेस्थेसियाको तरिका क्षेत्र, शारीरिक बनावट र संस्थाको नीतिअनुसार फरक हुने भएकाले, जाँचको समयमा बुझ्नुहोस्। अप्रेसनको समयमा एनेस्थेसियाको असरले दुखाइ कम हुन्छ। अप्रेसनपछि तानिएको जस्तो दुखाइ र थिचिएको महसुस केही दिन रहन सक्छ, तर प्रेस्क्रिप्सन गरिएको दुखाइ कम गर्ने औषधिले नियन्त्रण गर्न सकिने दायरामा हुने प्रायः मानिन्छ। दुखाइ महसुस गर्ने तरिकामा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ, र दुखाइ बलियो भई लामो समय रहेमा वा अचानक बिग्रेमा चाँडै जाँच गराउनुहोस्।
छिटो रिकभरीका लागि सुझावहरू
- अप्रेसनपछि केही दिन टाउको उच्च राखेर आराम गर्नुहोस्, र निर्देशित अवधिसम्म फेस ब्यान्डले राम्रोसँग बाँध्नुहोस्
- नीलडाम र सुन्निने बढाउने मद्यपान, तीव्र व्यायाम, धेरै बेर नुहाउने, सौनालाई अनुमति मिल्ने समयसम्म नगर्नुहोस्
- नुनको मात्रा धेरै नखाई, प्रोटिन र भिटामिनमा ध्यान दिएर सन्तुलित खाना खानुहोस्
- धूमपान छोड्नुहोस् (धूमपानले रक्तसञ्चार बिगार्छ र घाउ निको हुनमा ढिलाइ ल्याउँछ भनिन्छ)
- चिकित्सकको निर्देशनअनुसार औषधि सेवन, जाँच, टाँका निकाल्ने र घाउको हेरचाह गर्नुहोस्, आफैँ निर्णय गरेर बाँधेको वा औषधि नरोक्नुहोस्
- बलियो सुन्निने, दुखाइ, ज्वरो, दायाँ-बायाँ फरक अचानक बिग्रिने जस्ता चिन्ताजनक लक्षण भए चाँडै जाँच गराउनुहोस्
जोखिम र साइड इफेक्ट (इमानदारीका साथ)
- हेमाटोमा (छालामुनि रगत जम्ने): चाँडै फेरि उपचार गर्नुपर्ने हुन सक्छ, र सर्जरीहरूमध्ये विशेष ध्यान दिनुपर्ने जटिलता हो
- संक्रमण: रातोपन, बलियो दुखाइ, सुन्निने बिग्रिने, ज्वरो आउने हुन सक्छ, र एन्टिबायोटिक प्रयोग वा उपचार आवश्यक हुन सक्छ
- घाउको दाग, हाइपरट्रोफिक स्कार, केलोइड: शारीरिक बनावटअनुसार घाउ उठेको वा देखिने हुन सक्छ
- स्नायुमा चोट: मुखको भाव चलाउने स्नायुमा चोट लागेमा, अस्थायी वा (विरलै) लामो समयसम्म मुखको भाव चलाउन गाह्रो हुने, संवेदना कम हुने आदि हुन सक्छ
- कानको आकार बिग्रिनु (कानको लोती बिग्रिनु) र कानको छेउको कपाल पछाडि सर्नु: उठाउने मात्रा वा निको हुने प्रक्रियाअनुसार कानको आकार वा कपालको रेखा फेरिन सक्छ
- कपाल झर्नु: चिरा रेखाको वरपरको कपाल अस्थायी वा आंशिक रूपमा झर्न सक्छ
- छालाको रक्तसञ्चारमा समस्या र नेक्रोसिस: छालाको केही भाग कालो हुन सक्छ, विशेषगरी धूमपान गर्नेमा जोखिम बढ्छ भनिन्छ
- दायाँ-बायाँ फरक र नतिजामा व्यक्तिपिच्छे फरक: झोलिएको फेरि हुन सक्ने वा अपेक्षित असर कम/धेरै हुने सम्भावना हुन्छ, र असर र प्रक्रियामा व्यक्तिपिच्छे फरक हुन्छ
अन्य प्रक्रियासँगको अन्तराल र संयोजन
विवाह समारोह वा फोटो खिचाउने जस्ता महत्त्वपूर्ण दिनका लागि, घाउ र सुन्निने शान्त हुन लाग्ने समय विचार गरी कम्तीमा २–३ महिनाअघि, सकेसम्म आधा वर्षअघिसम्ममा गराउनु ढुक्क हुन्छ। फुर्सद राखेर चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस्। उही सर्जिकल फेसलिफ्टको पुनः सर्जरी वा सुधार, तन्तु पूर्ण रूपमा शान्त भएपछि आधा वर्षदेखि १ वर्षभन्दा बढी अन्तराल राखेर विचार गर्नु सामान्य हो। झोलिएको फेरि भएमा गरिने पुनः प्रक्रिया पनि चिकित्सकको जाँचपछि समय तय गरिन्छ।
| संयोजन गरिने प्रक्रिया | समय (टाइमिङ) | राख्नुपर्ने अन्तराल | कारण |
|---|---|---|---|
| बोटक्स इन्जेक्सन (मुखको भाव र बङ्गाराको मांसपेशी) | अन्तराल चाहिन्छ | सुन्निने शान्त हुने २–४ हप्तापछि जति अनुमानित | अप्रेसनपछिको सुन्निने भएमा असरको मूल्याङ्कन र इन्जेक्सनको स्थान मिलाउन गाह्रो हुन्छ, र सर्जरीपछिको सुन्निनेसँग छुट्याउन गाह्रो हुने भएकाले शान्त भएपछि गर्नु उपयुक्त मानिन्छ |
| हायलुरोनिक एसिड (फिलर) इन्जेक्सन | अन्तराल चाहिन्छ | १ महिना जतिपछि अनुमानित | सर्जरी गरेको स्थानमा सुन्निने र फुल्ने रहेसम्म अन्तिम नतिजाको मूल्याङ्कन गाह्रो हुन्छ, र संक्रमणको जोखिमको दृष्टिकोणले पनि घाउ शान्त भएपछि गर्नु उपयुक्त मानिन्छ |
| लिपोसक्शन र बोसो इन्जेक्सन (अनुहारको वरिपरि) | अन्तराल चाहिन्छ | सर्जरी योजनामै समावेश गर्ने हो भने उही दिन, फरक-फरक गर्ने हो भने केही महिना अन्तराल राख्नु अनुमानित | उही स्थानमा धेरै सर्जरी गर्नु भार धेरै हुन्छ, र संयोजन चिकित्सकले एकैचोटि डिजाइन गर्नुपर्छ। फरक-फरक गर्ने हो भने रिकभरी कुर्नुपर्छ |
| लेजर र रेडियो फ्रिक्वेन्सी जस्ता छाला र टाइटनिङ उपचार | अन्तराल चाहिन्छ | घाउ र सुन्निने शान्त हुने १–३ महिनापछि जति अनुमानित | घाउ र उठाइएको तन्तुमा तापको जलनले निको हुनमा असर पार्न सक्छ, र घाउको दाग स्थिर भएपछि गर्नु सुरक्षित मानिन्छ |
| थ्रेड लिफ्ट (धागोले उठाउने) | सिफारिस गरिँदैन | उद्देश्य दोहोरिने भएकाले, पहिले सर्जरीको प्रक्रिया हेरेर चिकित्सकसँग परामर्श गर्नुहोस् | उही उठाउने उद्देश्यको प्रक्रिया नजिकैको समयमा गर्दा तन्तुमा भार र तानिनुको जोखिम बढी हुन्छ, र आवश्यकता समेत जाँच आवश्यक छ |
कस्ता व्यक्तिका लागि उपयुक्त / होसियार हुनुपर्ने
उपयुक्त
- अनुहार र घाँटीको मध्यम वा त्योभन्दा बढी झोलिएकोमा सर्जिकल उपाय विचार गरिरहेका व्यक्ति
- थ्रेड लिफ्ट वा हायलुरोनिक एसिड जस्ता कम आक्रामक उपचारले पर्याप्त महसुस नगरेका व्यक्ति
- पर्याप्त डाउनटाइम राख्न सक्ने र तुलनात्मक रूपमा लामो समय रहने परिवर्तनलाई महत्त्व दिने व्यक्ति
होसियारीपूर्वक विचार गर्नुहोस्
- पर्याप्त डाउनटाइम (कम्तीमा २ हप्ता जति) राख्न नसक्ने व्यक्ति
- रक्तस्राव हुने प्रवृत्तिको पुरानो रोग वा नियन्त्रणमा नआएको सम्पूर्ण शरीरको रोग भएका व्यक्ति
- धूमपान छोड्न गाह्रो भएका व्यक्ति (घाउ निको हुनमा बाधा पुगी जटिलताको जोखिम बढ्छ भनिन्छ)
- केलोइड वा हाइपरट्रोफिक स्कार सजिलै बन्ने शारीरिक बनावट भएका व्यक्ति (परामर्श आवश्यक)
- हल्का झोलिएको अवस्था भएर, कम भार पर्ने प्रक्रियाले नै उद्देश्य पूरा हुन सक्ने व्यक्ति